وبسایت آکسیوس گزارش میدهد که ایالات متحده آمریکا، در پی گسترش و شدت گرفتن اعتراضهای خیابانی در ایران، بهویژه در شب هجدهم دیماه، در حال بازنگری ارزیابیهای اطلاعاتی خود درباره ظرفیت این اعتراضها برای به چالشکشیدن یا حتی فروپاشی حکومت جمهوری اسلامی است
ناصر اعتمادی - رادیو بین المللی فرانسه
به نوشتۀ وبسایت آکسیوس ایالات متحده آمریکا در حال رصد نشانههای اعتراضهای جاری ایران است که احتمالاً میتوانند به تضعیف جدی یا حتی سقوط حکومت اسلامی ایران منجر شوند. این ارزیابی پس از گسترش و تشدید اعتراضها در روزهای اخیر به ویژه دیشب هجدهم دی ماه مورد بازبینی قرار گرفته است.
بر اساس این گزارش، معترضان ایرانی روز پنجشنبه خیابانهای تهران و شماری دیگر از شهرها را پر کردند. تصاویر منتشرشده در شبکههای اجتماعی نشان میدهند که در جریان این اعتراضها، ساختمانهای دولتی و انتظامی به آتش کشیده شده و همزمان، مقامهای جمهوری اسلامی با قطع گسترده اینترنت و خطوط خارجی تلفن تلاش کردهاند دسترسی مردم را به ارتباطات و اخبار محدود کنند، هر چند این اقدام به نوشتۀ آکسیوس تا این لحظه به بازگرداندن کامل نظم منجر نشده است.
مقامهای آمریکایی به آکسیوس گفتهاند که نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده آمریکا در ابتدای هفته جاری بر این باور بودند که اعتراضها از انرژی و توان کافی برای به چالش کشیدن ثبات حکومت ایران برخوردار نیستند. اما، بهدنبال تحولات شبهای اخیر و به ویژه دیشب، این برآورد در دست بازنگری است. یکی از مقامهای ارشد آمریکایی به آکسیوس گفته است: «اعتراضها جدی هستند و ما همچنان با دقت آنها را دنبال میکنیم.»
👈مطالب بیشتر در سایت رادیو بین المللی فرانسه
بهنوشته آکسیوس، اعتراضها طی دوازده شب گذشته گسترش یافتهاند و پنجشنبه هجدهم دی ماه بزرگترین شب اعتراضها تا این مقطع توصیف شده است. این اعتراضها عمدتاً ریشه در مشکلات اقتصادی دارند که در پی تشدید تحریمها و همچنین خسارتهای واردشده به ایران در جریان جنگ دوازده روزه افزایش یافتهاند. برخی گزارشها حاکی است که در جریان تجمعهای روز پنجشنبه، شعارهایی با مضمون سقوط حکومت نیز سر داده شده است.
در همین حال، رئیسجمهوری ایران، مسعود پزشکیان، که در چارچوب نظام جمهوری اسلامی بهعنوان چهرهای اصلاحطلب شناخته میشود، در روزهای اخیر اذعان کرده است که دولت ایران راهحل مشخصی برای خروج از بحران کنونی ندارد. او روز پنجشنبه به نیروهای امنیتی دستور داده است که به معترضان مسالمتجو آسیبی نرسانند، اما در عین حال میان این افراد و کسانی که بهگفته او «مسلح یا خشونتطلب» هستند، تمایز قائل شده است.
آکسیوس مینویسد رسانههای دولتی ایران تلاش کردهاند گستره اعتراضها را کوچک جلوه دهند. با این حال، بر اساس دادههای منتشرشده از سوی نهاد ناظر بر اینترنت «نتبلاکس»، اینترنت در روز پنجشنبه و جمعه تقریباً بهطور کامل در سطح کشور قطع شده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، پیشتر چندین بار هشدار داده بود که در صورت کشتهشدن معترضان توسط حکومت ایران، ایالات متحد آمریکا ممکن است به استفاده از نیروی نظامی متوسل شود. با این حال، او در مصاحبهای که روز پنجشنبه با «فاکس نیوز» انجام داد، موضعی محتاطانهتر اتخاذ کرد. ترامپ در این مدعی شد از کسانی که تاکنون در اعتراضها جان باختهاند، بهگفته او در نتیجه «مشکلات کنترل جمعیت» کشته شدهاند.
ترامپ همچنین از حمایت علنی از رضا پهلوی، فرزند آخرین پادشاه ایران که در انقلاب ۱۹۷۹ برکنار شد، خودداری کرد. ترامپ در اینباره گفت: «فکر میکنم بهتر است اجازه دهیم همه وارد صحنه شوند و ببینیم چه کسی بیرون میآید». وی سپس افزود که لزوماً «مناسب» نمیداند از رضا پهلوی حمایت کند.
آکسیوس یادآوری میکند که ایران در سال ۲۰۲۲ نیز شاهد اعتراضهای گستردهای بود که به تضعیف حکومت انجامید، اما به سقوط آن منجر نشد. با این حال، بهنوشته این رسانه، برخی چهرههای تندرو در واشنگتن امیدوارند که این بار، اعتراضها به سرنگونی حکومت ایران بینجامند.
در همین زمینه، لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه ایالت کارولینای جنوبی، از مردم ایران خواسته است که اعتراضهای خود را تشدید کنند. او تأکید کرده است که دونالد ترامپ از آنان حمایت خواهد کرد. او در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشته است: «اوباش، دیکتاتورها، زورگویان و قاتلانی که رئیسجمهوری ترامپ را به چالش میکشند، دوام زیادی در این دنیا ندارند.»

تهران؛ خیابان انقلاب مملو از جمعیت
















