ایران وایر - دستکم ۸۳ کادر درمان در ۳۳ شهر ایران در ارتباط با اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ بازداشت شدهاند. بر اساس اطلاعاتی که ایرانوایر به دست آورده، تاکنون تنها ۴۷ نفر از کادر درمان، یعنی حدود نیمی از آنها، آزاد شدهاند.
گستره این بازداشتها مشاغل مختلفی در حوزه درمان را شامل میشود؛ از پزشکان عمومی و متخصص، تا پرستاران و تکنسینهای بیمارستان.
ایران در دیماه ۱۴۰۴ یکی از بزرگترین اعتراضات مردمی علیه جمهوری اسلامی را تجربه کرد که با سرکوب گسترده معترضان روبرو شد. در این میان کادر درمانی که یا در اعتراضات حضور داشتند و یا تلاش کردند به وظایف حرفهای خود عمل کنند، از دایره سرکوب خارج نماندند.
با وجود گذشت بیش از چهار ماه از این اعتراضات هنوز گزارش کاملی از کادر درمان بازداشتشده منتشر نشده است. با این حال ایرانوایر با همراهی برخی از فعالان حوزه درمان اطلاعات این شهروندان را جمعآوری کرده است.
بر اساس اطلاعات دریافتی بازداشت کادر درمان گستردگی جغرافیایی زیادی را در بر میگیرد؛ از مشهد تا گچساران و از لار در استان فارس تا تبریز و اردبیل. بیشترین بازداشت در این میان متعلق به تهران است با ۱۶ نفر. پس از آن نیز بیشترین تعداد به ترتیب در شهرهای تبریز، هشت نفر، کرمان، شش نفر، اصفهان، شیراز و دهلران، هر کدام پنج نفر، است. این نکته که بازداشت کادر درمان با میزان اعتراضات نسبت مستقیم داشته، مشهود است. تهران به عنوان مهمترین شهر ایران که شمار بالایی از اعتراضات پر جمعیت را به خود دید، بیشترین بازداشت را داشته و پس از آن شهرهایی چون اصفهان، شیراز، کرمان، دهلران و آبدانان که اعتراضات گستردهای در آنها رخ داد. در اینجا چند استثنا نیز وجود دارد؛ شهرهایی مانند رشت، همدان و برخی شهرهای استان مازندران، آمار بازداشت کمتری دارند. به گفته شاهدان عینی و کادر درمان، در استانهای گیلان و مازندران با وجود فشار و حضور نیروهای امنیتی در بیمارستانها در اوج اعتراضات، ۱۸ و ۱۹دی، کمتر کادر درمانی بازداشت شده است. اما در همدان به دلیل خفقان زیاد امکان جمعآوری اطلاعات از کادر درمان میسر نبوده است.
تصویر تعداد بازداشتشدگان بر اساس تفکیک شهرها روی نقشه
***
هما فتحی، کنشگر حوزه درمان که نقش مهمی در گردآوری این اطلاعات داشته به ایرانوایر میگوید برخی از کادر درمان به دلیل شرکت در تجمعات، انتشار مطالب در فضای مجازی، ارتباط با جنبش دانشجویی یا داشتن استارلینک بازداشت شدهاند اما بازداشت بسیاری از آنها به دلیل «انجام وظیفه حرفهای» بوده است. او در مورد چگونگی و دلایل بازداشت این افراد به ایرانوایر میگوید: «چند مورد بسیار شایع وجود داشته است؛ یکی جر و بحث و مقاومت در برابر نیروهای نظامی که شبهای فراخوان در بیمارستان ها مستقر بودند (مثلاً اعتراض به بازداشت زخمیها یا خروج پیکرها از سردخانهٔ بیمارستانها)، دیگر به علت تشکیل کلینیکهای خانگی برای مجروحین یا مراجعه به منزل زخمیها، همچنین ثبت تصویر و ویدیو یا روایتگری از از مجروحان، و نهایتاً مقاومت در مورد اعلام اسامی مجروحان و یا تسلیم ویدیوهای دوربینهای مداربسته به مراجع.»
مطالب بیشتر در سایت ایران وایر
از میان ۸۳ کادر درمان بازداشتشده، ۳۷ تن پزشک با تخصصهای متفاوت هستند، ۱۲ تن دانشجو و ۹ تن نیز پرستار هستند. با این حال بیشتر نام پزشکان به عنوان کادر درمان مطرح شده است. در همین حال بیشترین میزان افراد آزاد شده در میان کادر درمان نیز به پزشکان تعلق دارد؛ از ۳۷ پزشک بازداشتشده بر اساس اطلاعات به دست آمده، ۳۰ تن از آنها، یعنی ۸۱ درصد از پزشکان، آزاد شدهاند. این در حالی است که از میان دیگر کادر درمان بازداشتشده که تعداد آنها ۴۶ نفر است، تنها ۱۶ نفر، کمتر از ۳۵ درصد، آزاد شدهاند.
هما فتحی در این زمینه به ایرانوایر میگوید: «اسم پزشکان به علت جایگاه اجتماعی و حمایت نسبی نظام پزشکی که دارند، بیشتر به زبان میآید. این میتواند یکی از عللی باشه که سریعتر آزاد میشوند. همچنین مردم پزشکی که آنها را درمان کرده، به خصوص متخصصینی که بیماریهای خاص را علاج میکنند، بیشتر به خاطر دارند. در صورتی که لزوماً همه نام پرستار یا تکنسین اتاق عمل را به یاد ندارند. متأسفانه نظام پرستاری هم تا جایی که اطلاع دارم به اندازه نظام پزشکی پیگیر بازداشتیها نیست. بنابراین بازداشتیهای کادر درمان که شغلهایی مثل پرستاری، تکنسین بیهوشی، تکنسین اتاق عمل و ... دارند، هم گمنامتر هستند و حمایت سیستمی کمتری از آنها انجام میشود.»
دونالد ترامپ، رییس جمهور آمریکا، اول اردیبهشتماه با انتشار عکس هشت زن بازداشتشده در ایران، مدعی شد که این زنان به اعدام محکوم شدهاند و از مقامهای جمهوری اسلامی خواست این زنان را آزاد کنند. در این میان عکس گلنار نراقی، متخصص طب اورژانس، هم قرار داشت. این در حالی بود که خانم نراقی نه تنها به اعدام محکوم نشده، بلکه از زندان نیز آزاد شده بود. هما فتحی که وضعیت کادر درمان بازداشتشده را پیگیری کرده است، در این مورد به ایرانوایر میگوید: «در دو ماه گذشته برخی از کاربران شبکههای اجتماعی اسامی پزشکان بازداشتشده را که مدتهاست آزاد شدهاند، به عنوان بازداشتی در خطر اعدام منتشر کردهاند. برجستهترین آنها دکتر گلنار نراقی، دکتر سروناز امیری، و دکتر آمنه سلیمانی بودند و آش در حدی شور شد که دونالد ترامپ هم عکس دکتر نراقی را همرسانی کرد و از جمهوری اسلامی خواست او را آزاد کند. این اکانتها گاهی دنبال لایک و فالوئر هستن، گاهی هم از قصد اخبار دروغ پخش میکنند. عکس دکترها، خصوصاً دکترهای خانم و به قولی طبق استاندارهای جامعه زیبا، برای این منظور مورد سوءاستفاده قرار میگیرد. متأسفانه اخبار غلط به این شکل نهتنها به این افراد که در تلاش هستند به زندگی عادی برگشتهاند، کمکی نمیکند بلکه به خانوادههای آنها آسیب میزند و اخبار کادر درمانی که هنوز بعد از ماهها در بازداشت و بلاتکلیفی هستند را به حاشیه میبرد.»
این اخبار غیر واقعی در کنار خفقان، تمرکز رسانهها بر روی جنگ و مذاکرات و قطع اینترنت باعث شده است، که کادر درمانی که با وثیقه آزاد شده و منتظر صدور حکم امنیتی-قضائی است، با مشکلات بیشتری روبرو شوند. همچنین اخبار کادر درمانی که همچنان در بازداشت به سر میبرد نیز به حاشیه رانده شود. این در حالی است که کادرهای درمانی که با ایرانوایر گفتوگو کردهاند بارها از خفقان در بیمارستانها و مراکز درمانی گفتهاند که با شروع جنگ بیش از گذشته شده و راه رسیدگی به وضعیت کادرهای درمانی بازداشتشده در دوران اعتراضات را دشوارتر از گذشته کرده است.
و اما ساواک....؛ ف. م. سخن
