خبرنامه گویا - در بخشی از گفتوگوی محمد دلاوری با محسن برهانی (روحانی خلعلباسشده) در برنامه اینترنتی «اسپرسو تالک»، یکی از بحثبرانگیزترین پرسشهای سالهای اخیر درباره جمهوری اسلامی مطرح شد.
حکومت اسلامی تا کجا حاضر است در برابر خواست اکثریت جامعه عقبنشینی کند؟ برهانی در بخشهای مختلف این گفتوگو دیدگاههایی مطرح کرد که واکنشهای گستردهای برانگیخت.
او در پاسخ به پرسشی درباره کاهش حجاب اجباری و تغییر پوشش زنان گفت اگر اکثریت جامعه خواهان امری باشند که از منظر فقه اسلامی «حرام» تلقی میشود، حکومت باید به خواست اکثریت تن بدهد.
در گفتوگوی محمد دلاوری با محسن برهانی در برنامه اینترنتی «اسپرسو تالک»، یکی از بنیادیترین پرسشهای جمهوری اسلامی به بحث گذاشته شد؛ حکومت اسلامی تا کجا حاضر است در برابر خواست اکثریت جامعه عقبنشینی کند؟ برهانی در بخشهای مختلف این گفتوگو دیدگاههایی مطرح کرد که واکنشهای... pic.twitter.com/6edjB50HEy
-- gooya (@gooyanews) July 4, 2026
او همین منطق را به موضوعات دیگری نیز تعمیم داد و گفت اگر اکثریت یک جامعه اسلامی خواستار آزادی مصرف مشروبات الکلی یا روابط همجنسگرایانه باشند، حکومت اسلامی نمیتواند در برابر خواست اکثریت بایستد.
🔴 اظهارنظر جنجالی محسن برهانی درباره همجنسگرایی و مصرف مشروب در حکومت اسلامی
-- AbdiMediaNews (@AbdiMediaNews) June 30, 2026
💢 اگر اکثریت جامعه اسلامی خواستار مشروب و همجنسبازی باشند؛ حکومت اسلامی نمیتواند با آن مخالفت کند و باید تن بدهد! pic.twitter.com/mMhBcJFeQy
اظهارات برهانی با واکنشهای گسترده در شبکههای اجتماعی روبهرو شد. برخی این تغییر لحن را نتیجه فشارهای خارجی، از جمله حملات آمریکا و اسرائیل، دانستند. اما گروهی دیگر این تحلیل را رد کردند و استدلال کردند که آنچه امروز حتی بخشی از چهرههای حقوقی و مذهبی نزدیک به ساختار قدرت را به بازنگری در برخی مواضع واداشته، نه فشار نظامی خارجی، بلکه تغییر عمیق جامعه ایران طی سالهای گذشته است. از اعتراضات سراسری ۱۳۹۶ و ۱۳۹۸ تا جنبش «زن، زندگی، آزادی» و اعتراضات دی ۱۴۰۴، شکاف میان حکومت و بخش بزرگی از جامعه بهتدریج آشکارتر شده و هزینه اجرای سیاستهای ایدئولوژیک را برای حکومت افزایش داده است.
در همین چارچوب، نویسندهای با حروف اختصاری «م. ب» در واکنش به این مصاحبه نوشت:
کاری به فشاری شدن بازجو مجری ندارم.
ولی وقتی یه آخوند کت و شلواری این حرف ها را میزنه ینی اینکه پس گردنی اسرائیل و آمریکا جواب داده.
پسگردنی آمریکا و اسرائیل، این نکرد! وقایع بعد از ۹۶ تا دی ۱۴۰۴ کرد!
در این میان "زنزندگیآزادی" محوریتِ بیچون داشت، هرچند که تلفاتش خیلی کمتر از فجایع دی ۱۴۰۴ بود.
وقتی مقام امنیتی نظام (خراتیان) در مصاحبهای از دهانش در رفت که در دی ۱۴۰۴ تعداد ۴۰۰ شهر یا سقوط کرده بودند و یا در معرض سقوط بودند، این هیچ معنایی جز تمامشدنِ مشروعیت نظام ندارد.
شما اصلا میتوانید نام ۴۰۰ شهر ایران را روی کاغذ بنویسید، من که سر ۴۰ شهر هم تردید دارم بتوانم بنویسم! این یعنی چه؟! یعنی این شهرها، کلانشهر نبودند، شهرستانهای درجه دو تا چهار بودند، همان که "پایگاههایاجتماعی" جمهوریاسلامی بودهاند؛ والا این نظام کلانشهرها را تا بعد از ۱۳۸۸ از دست دادهبود!
فلاکت مطلق نظام که ترجمان پاکباختگی کامل اوست، نتیجه این دگردیسی درونزاد اجتماعی است، دخلی به بمبارانهای آمریکا و اسرائیل ندارد!
***
محسن برهانی، روحانی خلعلباسشده، حقوقدان، وکیل دادگستری و استاد حقوق جزا و جرمشناسی دانشگاه تهران است که در سالهای اخیر به یکی از شناختهشدهترین منتقدان حقوقی برخی رویههای جمهوری اسلامی تبدیل شده است. او بهدلیل مواضعش با تعلیق از دانشگاه، تشکیل پرونده قضایی و دورهای بازداشت نیز روبهرو شده است.

وداع عمومی با علی خامنه ای در مصلی تهران















