شماری از مخاطبان ایراناینترنشنال در واکنش به سخنرانی مسعود پزشکیان در مجمع عمومی سازمان ملل، او را به دوگانگی در مواضعش متهم کردند: به گفته آنان، رییس دولت جمهوری اسلامی در برابر شهروندان معترض از موضع قدرت و برخورد قاطع سخن میگوید، اما در برابر جامعه جهانی، حکومت را قربانی «زورگویی» و «قلدری» معرفی میکند.
پزشکیان چهارشنبه اول مهر در هشتاد و یکمین مجمع عمومی سازمان ملل گفت تهران آماده گفتوگو است اما «زبان زور» را نمیپذیرد. او سخنان دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، را نشانه «خوی قلدری و منطق زور» خواند و تصاویری از علی خامنهای و دانشآموزان کشتهشده مدرسه میناب را به حاضران نشان داد.
«فقط جلوی مردم ایران شجاعید؟»
یکی از محورهای اصلی واکنشها، مقایسه این سخنان با رفتار جمهوری اسلامی در داخل کشور بود. یک مخاطب نوشت: «جمهوری اسلامی با قدرتمندتر از خودش خواهان گفتوگو است، اما برای مردم بیدفاع خودش قلدری میکند.»
مخاطبی دیگر یادآوری کرد که پزشکیان در مردادماه اعتراضات دیماه را «شورش» خوانده و کسانی را که درباره کشتار معترضان سخن میگفتند، «نامرد و وطنفروش» توصیف کرده بود.
پزشکیان همچنین در ۲۱ دی ۱۴۰۴ معترضان را «تروریست» خواند و خواستار برخورد «قاطعانه» نیروهای امنیتی شد؛ موضعی که منتقدان آن را در تضاد آشکار با اعتراض امروز او به «زبان زور» در برابر جمهوری اسلامی میدانند.
یک مخاطب نوشت: «۴۷ سال است که جمهوری اسلامی مشغول ترور است، بعد پزشکیان آمده مظلومنمایی میکند.» دیگری نیز گفت: «امثال پزشکیان فقط در برابر ما مردم ادعای قدرت و قلدری دارند.»
آنچه پزشکیان درباره دیماه نگفت
در سخنرانی پزشکیان نامی صریح از اعتراضات دیماه و قربانیان سرکوب آن برده نشد. او در مقابل گفت مردم در هفت ماه گذشته شبها در خیابان بودهاند تا از ایران دفاع کنند و اجازه ندهند کسانی که به گفته او «آمریکا و اسرائیل تهییجشان کرده و اسلحه دستشان داده بود»، در کشور ناامنی ایجاد کنند.
این سخنان با انتقاد شماری از شهروندان روبهرو شد که گفتند پزشکیان به جای اشاره به کشتهشدگان اعتراضات، روایت رسمی حکومت از معترضان را در سازمان ملل تکرار کرده است.
این واکنشها در حالی مطرح شد که در دوره ریاستجمهوری پزشکیان، جمهوری اسلامی با اعتراضات گسترده دیماه و سرکوب خونین آن روبهرو شده است. هیات حقیقتیاب سازمان ملل در تازهترین گزارش خود، واکنش حکومت به اعتراضات را «بهشدت خشونتآمیز» توصیف کرده و گفته است بسیاری از موارد نقض حقوق بشر، از جمله قتل و حبس، ممکن است در حد «جنایت علیه بشریت» باشند.
منتقدان همچنین یادآوری کردند که سرکوبهای داخلی جمهوری اسلامی محدود به دیماه نیست؛ اعتراضات سالهای ۱۳۹۶، آبان ۱۳۹۸، جنبش «زن، زندگی، آزادی»، بازداشت و اعدام مخالفان و پرونده مسمومیت مدارس دخترانه از جمله مواردی است که همچنان در حافظه عمومی جامعه باقی مانده است.
غزه و لبنان؛ مردم ایران در حاشیه
بخش دیگری از انتقادها به تمرکز سخنرانی پزشکیان بر جنگ، فلسطین، لبنان و سیاست منطقهای جمهوری اسلامی مربوط بود. برخی مخاطبان گفتند رییس دولت در یکی از مهمترین تریبونهای جهانی، بیش از آنکه درباره مشکلات و خواستههای شهروندان ایران سخن بگوید، از سیاست خارجی و مواضع منطقهای حکومت دفاع کرد.
یک مخاطب نوشت: «پزشکیان بیشتر مدافع سپاه و فلسطین بود تا اینکه بخواهد حرفی درباره مردم کشورش بزند.»
منتقدان همچنین به نقش جمهوری اسلامی در حمایت مالی و نظامی از گروههای نیابتی در منطقه اشاره کرده و پرسیدند حکومتی که همزمان در داخل با اتهام سرکوب گسترده شهروندان و در خارج با اتهام حمایت از گروههای مسلح روبهرو است، چگونه خود را در سازمان ملل صرفا قربانی «زور» و «قلدری» معرفی میکند.
برای بسیاری از منتقدان پزشکیان، همین تناقض، مهمترین بخش سخنرانی او بود: اعتراض به «زورگویی» در نیویورک، در حالی که در تهران و دیگر شهرهای ایران، دولت او در برابر سرکوب معترضان نهتنها مرزبندی روشنی نشان نداده، بلکه خود پزشکیان نیز در مقاطع مختلف از ادبیات و روایت امنیتی حکومت درباره معترضان استفاده کرده است.
