۱. ماشین پروپاگاندا و مشروعیت‌سازی در اوج انزوا
رژیم که پس از خیزش‌های سال‌های اخیر، بویژه کشتارده ها هزار نفر در دی ماه سال گذشته، پایگاه اجتماعی خود را بیش از هر زمان دیگری از دست رفته می‌بیند، به دنبال صید مهره‌هایی برای ماشین تبلیغاتی خود است. هدف اولیه، مانور رسانه‌ای روی این افراد به عنوان نشانه‌ای از «مهاجرت معکوس» و وفاداری ایرانیان خارج از کشور است تا بدین ترتیب برای خود مشروعیت داخلی و بین‌المللی دست‌وپا کند.

۲. شبکه جابه‌جایی ارز و دور زدن تحریم‌ها
در شرایط محاصره خفه‌کننده مالی، این طرح در پی ایجاد کانال‌های غیررسمی برای ورود و خروج ارز است. حکومت امیدوار است با بهره‌گیری از هویت و حساب‌های بانکی این افراد و وابستگانشان در خارج از کشور، شبکه‌های ردگم‌کنی مالی جدیدی برای دور زدن تحریم‌ها ایجاد کند. هر چقدر تعداد این افراد بیشتر، شانس رد گم کردن نیز بیشتر خواهد بود.

۳. قاچاق تجهیزات دومنظوره تحت پوشش علمی
بند مربوط به «اعتبار مالیاتی ۱۰۰ درصدی برای ورود تجهیزات علمی و حرفه‌ای»، یک معبر حقوقی خطرناک است. حکومت می‌تواند از طریق شرکت‌های پوششی یا قراردادهای تحقیقاتی مشترک با این افراد، تجهیزات حساس دومنظوره (صنعتی، موشکی، هسته‌ای یا ابزارهای پیشرفته شنود و سرکوب سایبری) را تحت لوای اقلام دانشگاهی وارد کشور کند. آنهم از طریق افرادی که در لیست های تحریم قرار ندارند و پیشینه کاری یا آکادمیک آنها می‌ تواند توجیه مناسبی برای فعالیت های آنها باشد.

۴. پروژه نفوذ و جاسوسی صنعتی-آکادمیک
بند «همکاری‌های علمی منعطف» که فعالیت همزمان در داخل و خارج را تضمین می‌کند، مستقیماً بر روی ایرانیان دوتابعیتی یا شاغل در مراکز غربی سرمایه‌گذاری کرده است. هدف، ایجاد دسترسی برای نفوذ به مراکز دانشگاهی، آزمایشگاه‌های پیشرفته و نهادهای تحقیقاتی غربی به منظور جاسوسی علمی-صنعتی یا دست‌کم شناسایی و نزدیکی به چهره‌های کلیدی در این مراکز است.

۵. اهرم گروگان‌گیری و باج‌خواهی
سابقه چند دهه گذشته نشان داده که تضمین‌های امنیتی جمهوری اسلامی فاقد هرگونه اعتبار قانونی است. ایرانیان دوتابعیتی که با طَمع این مشوق‌ها به این طرح آری بگویند، هر زمان که منافع دستگاه امنیتی اقتضا کند یا از همکاری مستمر سر باز زنند، با برچسب‌های ساختگی «جاسوسی» بازداشت خواهند شد تا جهت باج‌خواهی و تبادل زندانی با کشورهای غربی مورد استفاده قرار گیرند.

۶. گُسست در صفوف اپوزیسیون و ایرانیان خارج از کشور
حکومت به دنبال ایجاد فضای بی‌اعتمادی، بدبینی و تفرقه در میان جامعه ایرانیان مهاجر است. با این حال، اجرای این طرح یک پیامد ناخواسته نیز برای رژیم دارد: علنی شدن و شفافیت ماهیت افرادی که حاضرند در ازای رانتهای مالی، با یک ساختار سرکوبگر معامله کنند.

بازگشت به ایران یا پذیرش امان‌نامه رژیم؟
دستگاه تبلیغاتی نظام تلاش خواهد کرد این طرح را گامی در جهت «بازگشت به وطن» جلوه دهد؛ اما واقعیتِ امر چیز دیگری است. کسانی که به این طرح پاسخ مثبت می‌دهند، به ایرانِ آزاد برنمی‌گردند، بلکه با دریافت نوعی «امان‌نامه»، به حاکمیت جمهوری اسلامی ابراز وفاداری و سرسپاری می کنند.

پذیرش این رانت‌ها در اوج انزوای تاریخی رژیم، چیزی جز هم‌دستی در فرآیند بقای آن نیست. از همین رو، وظیفه آگاهی‌بخشی جامعه مدنی و رسانه‌های آزاد حکم می‌کند که درباره ابعاد امنیتی، حقوقی و ریسک‌های نفوذ ارگان‌های اطلاعاتی از طریق این طرح، به نهادهای آکادمیک، مراکز پژوهشی و افکار عمومی در کشورهای میزبان هشدار داده و دست به روشنگری بزنند.

*تصویر این مطلب با استفاده از هوش مصنوعی و بر پایه عکس‌های واقعی تهیه شده است.