 |
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
||
|
||||||
 |
 |
 |
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
||||||
|
|
|
|
|||
تاكنون هيچ تحليل مستقلي در حوزه اسطوره شناسي در شاهنامه صورت نگرفته و كارهايي كه انجام شده جسته و گريخته به بررسي گوشهاي از اساطير شاهنامه پرداخته است.
ابوالقاسم اسماعيل پور,استاد دانشگاه درگفت وگو با خبرنگار ادبي ايلنا, با اعلام اين مطلب, افزود:" دوآليسم" و يا ثنويت و دوگانگي انديشه كه در باور ايرانيان وجود داشته است را ميتوان در اسطوره هايي كه قبل از شاهنامه به رشته تحرير در آمدهاند ديد. مثلا در"مندهش" و كتاب" دينكرد" ميتوانيم اسطورههاي ايران را بياوريم و آنها را مورد بررسي قرار دهيم.
وي در ادامه افزود: يكي از اين اسطوره ها كه در اين متون به چشم ميخورد اسطوره" زروان" كه اهريمن و اهورا را به وجود آورده است. در اين اسطوره اهريمن و اهورا در شكم زروان كه يكي از خدايان كهن است بودند.زروان وعده داده بود, هر كدام زودتر به دنيا بيايند فرمانروايي دنيا را به او را ميدهد,اهريمن با خدعهاي كه به كار ميبندد زودتر به دنيا ميآيد و در اين اسطوره نخستين شكل اسطوره سزارينشكل ميگيرد.
اسماعيل پود در ادامه با بيان اين مطلب كه در پشت اين اسطوره تفكر اهريمن به اين دنيا رخنه ميكند و فساد را به وجود ميآورد گفت: در اين اسطوره درختان آبها را آلوده ميكنند, اهريمن با انسان مبارزه ميكند و در دورههاي پاياني نور پيروز ميشود.
وي در ادامه افزود: داستان ضحاك و فريدون و داستان سياوش كه شاهرخ مسكوب روي آن كار تحليلي انجام داده است, يكي از آثار ارزشمند در حوزه اسطوره شناسي محسوب مي شود .كارهايي كه در حوزه هاي اسطوره شناسي بر روي شاهنامه انجام شده است تنها از بعد سياسي- اجتماعي بوده است و كار مستقلي روي شاهنامه صورت نگرفته است.
اسماعيل پور در ادامه با بيان اين مطلب كه اسطوره ها در جوامع كهن به دليل نياز انسانها و اقوام باستاني پرورده و ساخته ميشوند, گفت: در دوراني از تاريخ اسطورهها نقش دين را انجام دادهاند. اهداف رسولان در قابل اسطوره ها تحقق يافته است و اسطوره ها در داستانها اين موضوع را توضيح ميدهند.
وي در ادامه افزود: من معتقدم در عصر جديده اسطورهها نمردهاند بلكه ما با اسطورههاي عصر جديد روبرو هستيم. اسطورههايي كه شكل عوض كردهاند, پوست انداختهاند و البته بسياري از اسطورهها به همان شكل قديمي خود در ميان بعضي از اقوام وجود دارند: در استراليا، آمازون، سرخ پوستان و هندوها.
اسماعيل پور درپايان تصريح كرد: در جوامع مدرن به اسطورههايي كه به شكل فيلمهاي تخيلي-جادويي، مثل هري پاتر تغيير چهره دادهاند بر ميخوريم. از نظر ايدئولوژيك اسطورههاي سياسي در عصر ما وجود دارند, ماركسيم يا جامعه بيطبقه و يا اسطورهاي كه طبقه جديدي پرولتاليا، جهان را نجات خواهد داد و جهان پر از عدل و داد خواهد شد , اينها نيز يك نوع از اسطوره اي جديد است ودليلي بر اين مدعا.
