پاريس ، ايرنا : ۱۸ آذر۱۳۸۲ برابر با۹ دسامبر۲۰۰۳
"احسان شريعتي " محقق ايراني مقيم پاريس از دخالت تاريخي قدرتهاى بزرگ
خارجي در ايران به عنوان عامل بازدارنده حرکت کشور به سوى دمکراسي ياد
کرد.
وى طي سخناني به مناسبت بزرگداشت هفتادمين سالگرد تولد دکتر" علي
شريعتي " روز گذشته در دانشگاه سوربن پاريس ، گفت : قدرتهاى بزرگ در دوران
گذشته همواره براى حفظ منافع خود در ايران حکومتهاى ديکتاتورى را ترجيح
داده اند و اين امر تاثير منفي بر روشنفکران داشته است .
شريعتي افزود : در انقلاب مشروطه ، انگليس به دليل منافع مشترک ، پس از
جنگ جهاني اول با روسيه که حامي ديکتاتورى قاجار بود، متحد شد و ملت
ايران را در برابر اين ديکتاتور تنها گذاشت .
به گفته اين روشنفکر ايراني ، نهضت مردم ايران به رهبرى "محمد مصدق "
براى ملي شدن صنعت نفت در اواخر دهه ۲۰ نيز حرکتي به سوى دمکراسي بود که
با دخالت قدرتهاى خارجي شکست خورد و کودتاى ۲۸ مرداد۱۳۳۲ منجر به
سرنگوني دولت نوپاى دکتر محمد مصدق و بازگشت محمدرضا شاه شد و استقرار
دمکراسي در اين کشور را به تاخير انداخت .
اين پژوهشگر افزود : پس از کودتاى ۲۸ مرداد۱۳۳۲ هجرى شمسي ، دانشگاهيان
تنها گروهي بودند که در برابر ديکتاتورى مقاومت مي کردند و دانشگاه تهران
شاهد مبارزه دايمي آنان بود.
در۱۶ آذر همين سال در حاليکه کمتر از چهار ماه از کودتاى ۲۸ مرداد
مي گذشت ، ارتش به سوى دانشجوياني که به عنوان اعتراض در مقابل دانشکده فني
دانشگاه تهران تجمع کرده بودند، آتش گشود.
احسان شريعتي در خصوص فلسفه سياسي دکتر شريعتي گفت : در فلسفه سياسي
شريعتي "سياست " يک هدف نيست و سياست بايد توام با اخلاق و تقوا باشد.
وى افزود : از نظر دکتر شريعتي "ايدئولوژى " همان آگاهي سياسي است و
فلسفه سياسي وى داراى سه مرحله است .
مرحله اول مربوط به سالهاى ۱۳۲۰ تا۱۳۴۲ هجرى شمسي است که در اين دوره
ديدگاه شريعتي بيشتر به سمت سوسياليستي و عدالت طلبي با گرايش دمکراسي
اسلامي بود.
دوره دوم تفکر شريعتي را مي توان مربوط به سالهاى ۱۳۴۲ و۱۳۵۲ هجرى
شمسي و همزمان با راديکال شدن فضاى سياسي ايران دانست که در اين دوره
شريعتي تلاش کرد با مطالعه تاريخ شيعه ديدگاههاى اين مذهب در خصوص آزادى و
جامعه ايده آل را بيان کند.
مرحله سوم فلسفه سياسي دکتر شريعتي به سالهاى پس از۱۳۵۲ هجرى شمسي تا
زمان وفات وى بازمي گردد که مشخصه مهم آن شعار "آزادى ، برابرى و عرفان "
بود.
وى از شريعتي به عنوان نه يک فيلسوف و نه يک جامعه شناس به معناى مدرن
و واقعي آن ، بلکه به عنوان محققي در مرز اين دو و يک فيلسوف کلامي و مورخ
جامعه شناسي ياد کرد.
مراسم پنجاهمين سالگرد۱۶ آذر که همزمان با هفتادمين سالگرد تولد
مرحوم دکتر علي شريعتي بود روز گذشته به همت انجمن اسلامي دانشجويان
ايراني در دانشگاه سوربن جديد پاريس برگزار شد.