دبيركل جبههي مشاركت ايران اسلامي معتقد است: اگر تاريخ را بررسي كنيم خواهيم ديد كه در هيچ برههاي از تاريخ مردم و بهخصوص نخبگان جامعهي ما تا به اين حد نگران ايران نبودند و عليرغم همهي مخاطرات و مشكلاتي كه وجود دارد در هيچ زماني به اندازهي امروز راهحل براي توسعه و پيشرفت كشور وجود نداشته است.
سيدمحمدرضا خاتمي طي سخناني در جمع اعضاي حزب مشاركت ايران اسلامي در كرمانشاه، افزود: تجربهي تاريخي كشورهاي ديگر نشان ميدهد مردمسالاري و دموكراسي در جايي ميتواند پا گيرد و رشد كند كه حكومت نيازمند به مردم باشد؛ مثلا در زمان جنگ با بحرانهاي فراگير جهاني فضاي سياسي جامعه اندكي باز ميشود اما پس از برطرف شدن آن بحران فضاي سياسي جامعه دوباره به شكل اوليه برميگردد.
وي وابسته شدن حكومت به مردم را يكي از راهكارهاي نهادينهسازي دموكراسي دانست و گفت: همهي امور مردم اعم از امور اجتماعي، سياسي و فرهنگي در جوامع غيردموكرات به حكومت وابسته است و مردم براي هر كاري بايد از حكومت مجوز بگيرند.
وي ادامه داد: اگر ما هم ميخواهيم به سمت دموكراسي حركت كنيم، بايد ساختارهاي بوركراسي فعلي را تغيير دهيم كه اين كار در طول 7 و 8 سال گذشته عليرغم اينكه سر و صدايي نداشته اما تا حدودي صورت گرفته است.
دبيركل جبههي مشاركت، برنامهي چهارم توسعه را بر مبناي وابسته شدن حكومت به مردم ارزيابي كرد و افزود: شايد يكي از مخالفتهاي اصلي با برنامه چهارم به خاطر اين است كه در اين برنامه مبناي ارتباط حكومت با مردم تا حدودي تغيير كرده است. البته در كوتاهمدت ممكن است اين تغيير چندان محسوس نباشد اما در بلندمدت زاويهاي كه با وضع موجود ايجاد ميشود قطعا باعث وابسته شدن حكومت به مردم ميشود و اين وابستگي سبب ميشود تا حكومت در عرصههاي مختلف به خواست مردم تن در دهد.
خاتمي حضور در قدرت براي اجرايي شدن اين برنامه را يك امر لازم عنوان كرد و گفت: رسيدن به اين برنامه نيازمند تاثيرگذاري در قدرت و حاكميت است.
وي رسيدن به رشد اقتصادي 8 درصدي براي جلوگيري از عقبافتادهتر شدن كشور را يك مسالهي ضروري دانست و افزود: نميتوان شعار اقتصاد و معيشت مردم را سر داد اما با كارهاي خود سبب فرار مغزها و كنارهگيري نيروهاي متفكر شد. نميتوان دست به اقداماتي زد كه روز به روز دامنهي تنش بين ما و جهان بيشتر شود.
وي عدم توجه جدي به نهادسازي در يك قرن اخير از سوي جريانهاي اصلاحطلب در كشور را يكي از ضعفهاي عمده اين جريانها دانست و خاطرنشان كرد: هركس در حيطهي مسووليت خود در هر حوزه و صنفي نهادسازي را تقويت كند. امروز هزاران NGO در سراسر كشور تشكيل شده نهادهاي صنفي، تخصصي و علمي به وجودآمده و همهي اينها پايههاي دموكراسي و مردمسالاري را تقويت خواهند كرد.