دلال واسطه ها، کمر "هنرمندان" و "بافندگان فرش" را می شکنند، گفتگوي پيمان پاک مهر با حسين زاده دلير، استاد دانشگاه تبریز

تبریز نیوز، سرویس اجتمایی : دکتر حسین زاده دلیر ، استاد دانشگاه تبریز و اولین رییس شورای کلان شهرها که دارای درجه دکترا در رشته شهرسازی متناسب با مسیولیت خو د بوده ، در گفتگو با سرویس اجتمایی تبریز نیوز به پرسش های خبرنگار ما پاسخ داد .

تبریز نیوز: آقای دکتر ما شنیدیم شما در دوران تحصیل به طراحی و نقاشی علاقه خاصی داشتید . در ضمن شما کارهای هنری خود را از کجا و با چه سبکی شروع کردید ؟ آیا این علاقه شما را به سوی رشته شهرسازی و طراحی زندگی شهری سوق داد ؟

دکتر حسین زاده دلیر: به نظرم آمیختگی علم و هنر در توسعه انسان نقش بسزایی دارد . اگر در انسان مایه های هنری نباشد نمی تواند در رشته های طراحی ، معماری یا شهرسازی آن چنان موفق باشد . طراحی رشته مورد علاقه من است .در دوران تحصیل به طراحی می پرداختم و تابلوهای زیادی دارم . بیشتر به سبک " کلاسیک "کار کردم تا " سنتی " بخاطر این که از بین آثار مورد مطالعه که در موسیقی هم رایج بوده " امپرسیونیسم " را بیشتر پسندیدم . چون در دوران مدرنیسم این سبک برتری " سرعت " و " سادگی " را داشت . حتی آثاری از من ، به سبک امپرسیونیزم ، در نمایشگاه بین المللی تهران و استانبول به معرض نمایش گذاشته شده است . حالا با توجه به آشنایی که با مکاتب هنری داشتم پیش در آمدی شد بر این که رشته ای را انتخاب بکنم که منطبق با روحیه ام باشد . از آنجاییکه در دوران دانش آموزی به نقاشی و مسایل هنری علاقمند بودم در مدرسه روی دیوار ها با کچ رنگی نقاشی می کردم و تصاویر " کمال الملک " و" شهریار" را می کشیدم .

تبریز نیوز: آیا به کارهای هنری دیگری هم پرداخته اید ؟

دکتر حسین زاده دلیر: بله ، بخاطر حس هنری که داشتم نسبت به رنگ وطرح فرشی که زیر پایم بود حساس بودم ، به ویژه این که از خودم سوال می کردم ، با چه مصیبتی این فرش بافته و پرداخته شده ، وبا چه حس هنری آن خطوط و اشکال در هم آمیختند . در واقع من عاشق هنر فرش بودم تا این که از طرف جهاد سازندگی طرح " مطالعات جامع فرش آذربایجان " را پذیرفتم ، ولی به فرش آذربایجان قناعت نکردیم و " فرش ایران " را مورد مطالعه قرار دادیم . در این طرح جغرافیای فرش ، هنر فرش ، طرح و نوع بافت ، گره ها ، بزرگان هنر فرش ، کارگاه ها و ... در کل ایران ، مورد مطالعه قرار گرفت .من می توانم امروز ادعا کنم از دو مورد مطالعه جامع فرش ، یکی از آن ها مربوط به مطالعات ما است .

تبریز نیوز: در این مطالعات بخش مهم آن کدام بود ؟

دکتر حسین زاده دلیر: در سری " مطالعات جامع فرش ایران " یکی از موارد حساسی که به آن پرداخته شده " حقوق بافندگان " است . حالا افرادی هستند که در خصوص صنعت و هنر فرش کوچکترین اطلاعی ندارند ولی به ظاهر سنگ دفاع ازقالیبافان را به سینه می زنند .ولی من که از تک تک کار گاه های بزرگ و کوچک فرش در طی مطالعات چندین ساله دیدن کردم و با وضعیت بسیار نابسامان کسانیکه به عنوان " سرمایه های ملی " ، در این صنعت مورد استثمار قرار گرفتند از نزدیک آشنا هستم و برنامه هایی راهگشا که مفید هم واقع شده دادام . در واقع باید افرادی پرچمدار دفاع از بافندگان فرش باشند که خود از نزدیک با صد ها مشکل آن ها اشنا بوده و خود هم خانواده " دلال واسطه هاییکه " کمر " هنرمندان " و "بافندگان فرش" را می شکنند نباشند .
تبریز نیوز: فرش تبریز در جهان و ایران چه جایگاهی دارد ؟

دکتر حسین زاده دلیر: "صنعت فرش " مانند "صنعت نفت" برای ما مهم و حیاتی است . در تحقیقات جامع خود به این نتیجه رسیدیم که بیش از 70% جایگاه صنعت فرش ایران در دنیا مدیون شهر "تبریز" است . این خیلی مهم و مایه غرور و مباهات ما تبریزی ها است . جایگاه صنعت فرش تبریز در جهان یک مسیله مهم ملی است و باید با جان ودل از این سرمایه ملی مراقبت کرد .

تبریز نیوز: منظور شما از استثمار بافندگان و هنرمندان صنعت فرش به عنوان "سرمایه های ملی " چیست ؟

دکتر حسین زاده دلیر: متاسفانه درکنار تجار و فرش فروشان محترم و با شرافت که به صورت قانونی مشغول تجارت و خرید و فروش هستند و عرف بازار را رعایت می کنند ، متاسفانه هستند افرادیکه در موقعیت های انتخاباتی ، به ظاهر خود را مدافع این و آن قرار می دهند ، ولی بعد به آن پشت پا می زنند، در حالیکه افرادی باید پرچمدار دفاع از بافندگان فرش باشند که خود از نزدیک با صد ها مشکل آن ها اشنا بوده و خود از " دلال واسطه هاییکه " کمر " هنرمندان " و "بافندگان فرش" را می شکنند نباشند . در طی مطالعات ما فرشبافان مدام به این مسیله اعتراض داشتند و می گفتند؛ افرادیکه با انگیزه های سیاسی و انتخاباتی به ظاهر از حقوق فرشبافان دفاع می کنند در واقع " خونخوار" ما هستند . متاسفانه افرادی که از کنج روستا ها ، شهر ها و مناطق مختلف تحت عنوان " دلال واسطه " به صورت غیر قانونی فعالیت کرده و فرش را با شرایط نامطلوب ، قیمت پایین و با صدور چک های طویل المدت و... از فرشبافان خریده و فقط و فقط به منافع خود فکر می کنند و اصلا کاری به این ندارند که یک هنرمند ، طراح یا بافنده فرش با هزار امید و آرزوی پای دار قالی می نشیند .

تبریز نیوز: و شما به عنوان محقق چه کمکی به " فرشبافان " به عنوان " سرمایه های ملی " انجام دادید ؟

دکتر حسین زاده دلیر: ما در طول مطالعه به صد ها مورد از استثمار فرشبافان برخود کرد ه و آن را در طرح می آوردیم ، تا شاید دست اندرکاران روزی به طور جدی با آن مقابله کنند . دولت اگر بخواهد از حقوق چنین سرمایه های ملی دفاع کند ، اولین قدم " آسیب شناسی " و بعد " اراییه راهکار " است . اراییه راهکار ما ( فقط در این خصوص ) بریدن دست دلال واسطه ها از صنعت فرش است . تا جاییکه مطالعات ما نشان داد زحماتی که فرشبافان می کشند درآمدش به جیب دلالان رفته و هیچ وقت عاید عایله خودش نمی شود . یعنی کسانیکه کاری انجام نمی دهند و فرش شناس هم نیستند و فقط پول دارند خونخوار سرمایه های ملی هستند . پیشنهاد من این است که ؛ تعاونی به معنای مطلق کلمه تشکیل شود اگر به " ظاهر " تعاونی باشد باز می افتد دست همین دلال ها . واقعیت این است که بحث طراحی و بافت فرش در جامعه ما قانونمند نیست . باید درهای سوء استفاده را بطور قاطع روی نوکیسه هایی که از بحران ها در شرایط خاص استفاده کرده و خون فرش بافان را به شیشیه می کنند ، بست . همین که یکی دو نفر از چنین افرادی که به هنرمندان و فرشبافان خیانت می کنند در جامعه رسوا شده و به عنوان عوامل مخرب " سرمایه های ملی " پای میز محاکمه محاکم قضایی و افکار عمومی کشیده شوند ، بهترین خدمت به فرشبافان است . از سوی دیگر تجار محترم فرش که در تبریز فراوانند و به " سرمایه های ملی " بها می دهند باید فضا را به هر طریقی که لازم ببیند برای نوکیسه های دلال واسطه ناامن و محدود کنند .

پيمان پاک مهر – روزنامه نگار در تبريز
www.tabriznews.com
[email protected]
Tel,fax:0098 411 5531723