کاربردهای فن آوری های اطلاعات و ارتباطات در میان جوانان، حمیده اسماعیلی ، خبرگزاری سینا

اهمیت عمده فن آوری های اطلاعات و ارتباطات،همان طور که در تمامی ابزار و صنایع دستی اطرافمان مشاهده می شود،در پیام های فرهنگی مستمر در آنها نیز مشاهده می شود.
ساختار این فن آوری ها بدین شکل است که گوئی ماهیت و عصاره زمانی را که در آن تولید می شوند نیز در آن ها وارد می شود .
هنگام استفاده از این تجهیزات ما رابطه دیالکتیکی با آنها برقرار می کنیم و نه تنها خود را با آنها تطبیق می دهیم بلکه معانی و مفاهیم جدیدی نیز به آنها می افزائیم.
"جوها سورنتا"یکی از محققان عرصه فن آوری اطلاعات در گزارش 2003 سازمان ملل متحد تحت عنوان جوانان و فن آوری اطلاعات و ارتباطات می گوید:هنگام صحبت از فرهنگ جهانی رسانه ای از نقطه نظر جوانان،ابراز این ادعا که جوانان امروز در عصر اینترنت زندگی می کنند نمی تواند به طور کامل حقیقی باشد:ادعای صحیح تر این است که جوانان در سطح جهان علاقمند به اینترنت هستند.
"گروبل"یکی از محققان آمریکائی نیز براساس آماری که در سال 1999 در زمینه استفاده اقشار گوناگون جامعه از رسانه ها تهیه کرده بود،می گوید:تلویزیون گسترده ترین رسانه ای است که در میان کودکان 12 ساله مدارس در سطح جهان طرفدار دارد.
سورنتا اظهار می دارد:تا آن جا که به جوانان مربوط می شود فرهنگ رسانه ای معاصر را شاید بتوان فرهنگ تلویزیون نام گذاری کرد.
در دهه 1990 گسترش تلویزیون بسیار بیشتر از اینترنت بوده است،هرچند که گسترش این رسانه هم با نابرابریهای بسیاری روبرو بوده است.
گروبل بنابر تحقیقاتش اعلام می دارد که 93 در صد از جوانان به یک دستگاه تلویزیون،83 درصد به روزنامه ،75 درصد به ویدئو،47 درصد به میز ویدئو، 40 درصد به رایانه شخصی و 9 درصد به اینترنت دسترسی دارند.
"کوبایاشی"یکی از محققان ژاپنی عرصه فن آوری در کتاب جدیدش تحت عنوان"جنبه های سیاه و سفید انقلاب اطلاعات"می گوید:فن آوریهای جدید اطلاعات و ارتباطات را می توان به روشهای مختلف مورد استفاده قرار داد که بعضی از این روشها بین جوانان بسیار پرطرفدارتر هستند.
نخست اینکه برقراری ارتباط از طریق فن آوریهای ارتباطات و اطلاعات در میان جوانان کاری عمومی محسوب می شود.
دوم اینکه فن آوری اطلاعات و ارتباطات برای جستجوی اطلاعات و پاسخ برای سوال های جوانان در زمینه های موسیقی،رویدادهای ورزشی و سوالات پزشکی و روانشناسی مورد استفاده قرار می گیرند.
کوبا یاشی روش دیگر استفاده جوانان از این فن آوریها را حصول به مقاصدی چون "کسب هویت" می داند و تصریح می کند که بسیاری از جوانان پایگاههای تفریحی در اینترنت ایجاد کرده و آن را تقویت می نماید و همچنین حوزه درحال تزاید بازیهای اینترنتی مثلا در قالب بازی های اینترنتی مثلا در قالب بازیهای آن لاین،به جنبه مهمی از کاربرد فن آوری های اطلاعات و ارتباطات درمیان جوانان تبدیل شده است.
سورنتا در اثر اخیرش تحت عنوان"بچه های جامعه اطلاعات"می گویند: استفاده از اینترنت در میان جوانان کشورهای ثروتمند به طور روز افزونی در حال افزایش است بنابراین شگفت آور نخواهد بود که بدانیم دقیق ترین و جامع ترین پژوهش های انجام شده درخصوص رفتار مبتنی بر فن آوری های اطلاعات و ارتباطات جوانان توسط بازیگران اقتصادی انجام شده است که به دنبال سود خود هستند
بنابرتحقیقی که توسط امریکن آن لاین AOL درسال 2002 انجام داد استفاده از اینترنت میان نوجوانان 12 تا 19 ساله امریکا عمدتا برای ارسال ای میل و پیام های سریع بوده است.
کوبایاشی در ادامه می گوید:کاربردهای مهم بعدی عبارت بود از بازی های آن لاین،دریافت موسیقی های دیجیتال و استفاده از منابع آموزشی.
علاوه بر این فعالیتها جوانان از شبکه برای گفتگوهای آن لاین و همچنین اطلاع از آخرین اخبار و رویداد های ورزشی و دیگر رویدادها بهره می گیرند.
سورنتا براساس پژوهش اخیرش که در فنلاند انجام داده است اظهار می دارد:کودکان 8 تا 10 سال فن اوریهای لطلاعات و ارتباطات را در وهله نخست برای ارتباط با اینترنت،بازیهای کامپیوتری و همچنین جستجوی اطلاعات و طراحی استفاده می کنند.
وی می افزاید:یکی از شگفت انگیزترین مشخصه های موجود در استفاده کودکان از رایانه بهره گیری بسیار پائین آنها از این ابزار جهت مقاصد درسی بوده است.
سورنتا تصریح می کند،بدون اغراق جامعه اطلاعاتی برای کودکان و جوانان نشان دهنده دنیای تفریح و سرگرمی است.
این محقق می گوید:کودکان و جوانان ساکن دربخش های ثروتمند دنیا همانند ماهی در آب در میان شگفتی های فرهنگ رسانه ای غوطه می خورند.
زندگی مملو از رسانه آنها ،استفاده از فن آوری های ارتباطات و اطلاعات را در خود جای داده است :فعالیتی که انها به طور انعطاف پذیری همگام با دیگر فعالیت های متعارف خود به آن می پردازند .
سورنتا با توجه به وجود پایگاه های پورنوگرافی کودکان و جوانان می افزاید: صرف وجود فن آوری های ارتباطی و اطلاعاتی زندگی کودکان و جوانان امروز را در جهاتی با زندگی نسلهای پیش از این متفاوت می کند .کالاهای فرهنگ رسانه ای نگرش های مختلف و همچنین دانش و مهارتهای بسیار وسیعی را می اموزند.با اینحال اموزش روزمره جوانان اغلب با نگرشهای قالبی و خیال پردازیهای فرهنگی دنیای پائین تر از ائده ال بزرگسالان آکنده و پیچیده شده است.
سورنتا تصریح می کند: ممکن است بعضی ها با این عقیده که جوانان در کشور های غنی از نظر فن آوریهای اطلاعات و ارتباطات وارد دومین مرحله فرهنگ رسانه ای شده اند مخالف باشند.
وی در ادامه می افزاید:مشخصه این مرحله دو نوع پدیده است:نخست اینکه فن آورهای اطلاعات و ارتباطات به روش های گوناگون مورد استفاده قرار می گیرند بدین معنا که تکنولوژیهای مختلف در زندگی جوانان در بسیاری از زمینه ها به هم پیچیده است و دوم اینکه تکنولوژی به بخش مهمی از زندگی جوانان تبدبل شده است،امری که بر روش صرف وقت و تعامل جوانان با اطرافیان خود تاثیر می گذارد.
"یاسوکو مینورا"در مطالعه موردی خود در ژاپن به تلفنهای همراه به عنوان پیامد اجتماعی دیگر فن آوریهای ارتباطات اشاره می کند و می گوید:تلفن همراه تفاوت میان حضور یا عدم حضور در منزل را مخدوش کرده و والدین همواره با این توهم خوشایند روبه رو هستن که فرزندانشان در منزل حضور دارند.
مینورا می افزاید: این تحول روابط بین والدین و کودکان را تهدید می کند به گونه ای که این رابطه به رابطه ای بیجا و بی مکان تبدیل شده و پیوندهای اجتماعی خانواده ها که در خوشی ها و ناخوشی ها،دعوا ها و لحظات خوش تجربه شده درتعاملات چهره به چهره به وجود می آیند از بین می برد.
سورنتا می گویدَ:بررسی روابط قدرت موجود در رسانه های تجاری بعد جهانی دیگری را در زمینه بهره گیری کودکان و نوجوانان از فن آوری های اطلاعات و ارتباطات می گشاید.
محتوای فرهنگ رسانه ای که کودکان و جوانان را مورد هدف قرارداده و صنایع فرهنگی را در اختیار خود دارند توسط تعداد معدودی از شرکت های تفریحی و فن آوری های جهانی تعیین می شود:شرکت هایی نظیر ویندی در اروپا و آمریکن آن لاین،تایم وارنر،والت دیسنی،وایاکام و نیوز کرب:در ایالات متحده آمریکا.
سورنتا در ادامه می افزاید:هرچند که این موضوع نسبتا مسکوت گذاشته شده است اما بازار فن آوری های اطلاعات و ارتباطات به طور روز افزونی در اطراف کودکان و جوانان دور می زند.این امر دو دلیل عمده دارد.یکی این که کودکان و جوانان قادر به اقتباس و تقلید بوده و به خاطر دوره رشد و تکامل خودعلاقه مند به اقتباس چیزهای جدید به عنوان بخشی از دنیای خودشان هستند.دلیل دوم نیز این است که کودکان ساکن جوامع ثروتمند شمالی به طور روزافزون درحال تبدیل شدن به یک گروه عمده مصرف کننده می باشند.آن ها خود پول در اختیار داشته و می توانند تصمیم های خرید والدین شان را با نظرات خود تحت تاثیر قرار دهند.
گیروکس در کتاب انتقادی بر فن تعلیم می گوید:یکی از اساسی ترین روندهای موجود در فرهنگ رسانه ای کودکان و نوجوانان"دیسنی شدن"یا قالبی شدن،ساده سازی و غربی شدن فرهنگی جهانی است.
در دنیا فیلم های انیمیشن دیسنی، مونارشی به عنوان شیوه بهتر حکومت جایگزین دموکراسی می شود مردمان رنگین پوست نقش آدمهای سفیه یا وحشی را بازی کرده و جوانان بی خانمان شبیه کیت موس مانند پوکاهونانت ، مگاران در فیلم هرکول، مولان از بدترین نوع تمایزات جنسیتی و تصورات قالبی حمایت می کنند.

وی می افزاید:اگر بخواهیم بجای هم شکلی و همسانی،تکثر و تعدد فرهنگ رسانه ای کودکان و جوانان را ارتقا بخشیم این نوع توسعه جهانی را به سختی می توان خوشایند تلقی نمود.
کلنر یکی از منتقدان عمده رسانه ها در"کتاب جهانی سازی و جنبش های اجتماعی جدید"می گوید:کسانی که بیشتر مورد ستم و استثمار نظم اجتماعی قرار می گیرند تنها توانایی تماشای برنامه های مجانی رسانه ها به ویژه تلویزیون را دارند.
مردم برای فرار از بدبختیها و ناملایمت های زندگی روزمره به فرهنگ رسانه ای روی می آورند و تلاش می کنند تا معانی و ارزش های جدیدی را در زندگی خود به وجود بیاورند.
سورنتا می گوید:تصویر کلی فرهنگ رسانه ای برای کودکان و جوانان خوشبخت تری که خانواده شان توانایی تهیه آخرین تجهیزات فن آوری های اطلاعات و ارتباطات نظیر تلفن های همراه و کامپیوترهای لب تاپ را دارند، تفاوتی ندارد. به نظر می رسد دسترسی به تکنولوژی دیجیتال که فرصت تعامل متقابل را فراهم می آورد، نمی تواند عادت مصرف و آرزوهای مرتبط با تکنولوژی کودکان و جوانان را تغییر دهد: از ابتدا بازی ها ابزارهای واقعی کشت و کشتار بوده اند؛ نخست در تلویزیون و صفحه های کامپیوتر و سپس در میزهای بازی و تلفن های همراه .
سورنتا می افزاید:همگام با گسترش اینترنت به احتمال زیاد نسل جوان بدون توجه به شکل فن آوری دیجیتال اولین افرادی خواهند بود که این فن آوری را انتخاب می کنند با این حال احتمال دارد که از یک دیدگاه جهانی رسانه های متعارف و سنتی جایگاه خود را به عنوان مهمترین ابزار ارتباطی حفظ کرده و همگام با فن آوری های اطلاعات و ارتباطات جدید تا مدتهای مدید در آینده همراه ما باشند.