گزارشي از وضعيت فقر و توزيع ناعادلانه ثروت در ايران، ايسنا

خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران
سرويس: اقتصاد

پس از گذشت سه برنامه توسعه و وجود عباراتي چون مبارزه با فقر، فقرزدايي و توزيع عادلانه ثروت در اين برنامه‌ها كه تنها در حد حرف و شعار باقي ماند امروز نيز فرصت‌ها همچنان از دست مي‌رود و فقر روز به روز سايه شوم خود را مي‌گستراند.

به گزارش خبرنگار اقتصادي ايسنا، شعارهايي كه از سوي مسوولان داده مي‌شود تنها در خصوص انجام پروژه‌هايي چون سدسازي، راه‌سازي، ساخت بزرگراه‌ها، گسترش پالايشگاه‌ها و شركت‌هاي نفتي و از اين قبيل موارد است كه در ظاهر دردي از مردم دوا نمي‌كند.

در حال حاضر نيز در محافل انتخاباتي و دوران تبليغاتي نامزدهاي رياست جمهوري، شعار اصلي كانديداها خود را فقرزدايي و رفاه مردم عنوان مي‌كنند در حالي كه اگر به گذشته برگرديم، اين شعار مجريان و سردمداران اجرايي پيشين نيز بود. در حالي كه درآمد دهك‌هاي بالاتر جامعه طبق آخرين آمار در پايان سال 83، 17 برابر درآمد دهك‌هاي پايين جامعه است نشان مي‌دهد كه شعارها فايده‌اي نداشته‌اند.

فقر با سرعت و شتاب كه در طول سال‌هاي اخير همچنان به پيش مي‌رود (سال 83، 5/2 برابر سال 79) زنگ خطري براي مسوولان است.

آمارها نشان مي‌دهند كه در حوزه مديريت‌ها و برنامه‌ريزي‌ها با مسئله مبارزه با فقر فقط در حد يك شعار برخورد شد و در عمل اتفاقي نيفتاد. در حالي كه ايران كشوري غني است و جمعيتي 70 ميليون نفري دارد. اما بيشتر جمعيت آن از فرصت‌هاي عظيمي كه در آن وجود دارد بهره‌مند نخواهند شد. با اين وجود مشخص مي‌شود كه پاسخ‌ها در شيوه مديريت نهفته است.

هر چند بر اساس مباني اسلام كسي كه شايستگي انجام كاري را ندارد از نظر شرعي پذيرفتن مسووليت براي او گناه محسوب مي‌شود، اما دايره تنگ مديران هر روز تنگ‌تر از گذشته مي‌شود و كساني كه به حوزه مديريت دست مي‌يابند در انديشه تربيت مديران براي آينده نيستند. در حالي كه در حال حاضر مسئله جوان‌گرايي مطرح است.

همچنين به دليل توجه نكردن به شايسته سالاري و بهره‌وري از منابع عظيم ثروت در كشور همچنان معيشت مردم هر روز سخت‌تر از پيش مي‌شود، اما اين ثروت در دست افرادي بلوكه مي‌شود كه قشر كم‌ جمعيتي از افراد جامعه را تشكيل مي‌دهند.

بر اساس گزارش خبرگزاري دانشجويان ايران كشوري كه داراي اين همه منابع نفتي است شايسته نيست 40 درصد مدارس دو شيفته و حتي سه شيفته اداره شوند. در عين حال 5/1 ميليون نفر دانش‌آموز از توان رفتن به مدرسه بازمانده‌اند كه دليل بازماندن آنها فقر است و 12 ميليون نفر بي‌سواد وجود دارد كه دليل عمده آن نيز فقر عنوان مي‌شود.

در حالي كه طبق آمارهاي سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور بعد از انقلاب تاكنون هزينه‌اي بالغ بر 600 ميليارد دلار از درآمد نفت صرف امور جاري و عمراني كشور شده است، اما تاكنون در زمينه فقرزدايي كار خاصي انجام نشده است. شايد اين منابع در جايي كه بايد صرف مي‌شده مصرف نشده است.

در حال حاضر مي‌توان به رابطه ايجاد اشتغال و فقرزدايي در جامعه اشاره كرد. به نظر مي‌رسد اشتغالزايي براي اينكه افراد گليم خود را از آب بگيرند، بهتر از پرداخت يارانه به آنهاست. چراكه سال‌هاست سيستم پرداخت يارانه دنبال مي‌شود و هدف آن رفع شكاف‌ طبقاتي است در حالي كه اين هدف سال‌هاست كه محقق نشده است.

نياز سهم 40 درصدي از توليد ناخالص داخلي براي سرمايه‌گذاري در راستاي اشتغالزايي بسيار ضروري است اما متاسفانه ميزان سرمايه‌گذاري به اين حد نيست. نه‌تنها به اين حد نيست بلكه در سطح خود نيز مورد حيف و ميل قرار مي‌گيرد.

مشكل سرمايه‌گذاري وجود و نحوه انجام آن به اشتغال لطمه وارد مي‌سازد و حتي از ايجاد اشتغال مولد جلوگيري مي‌كند. در اين حالت است كه دولت به پردخت يارانه اقدام مي‌كند و اين عمل جاي تعجب ندارد. چرا كه منابعش از پول نفت تامين مي‌شود. در حالي كه پول نفت نبايد براي يارانه صرف شود بلكه بايد اشتغال مولد را سبب شود.

در حال حاضر ايجاد اشتغال مولد به صورت تاسيس كارخانه‌هاي صنعتي و كشاورزي با تزريق سرمايه به ايجاد شغل براي نيروي انساني سبب مي‌شود اما اگر اين تزريق سرمايه از سوي يك سفته‌باز ثروتمند باشد به طور حتم اشتغالزايي را نمي‌توانيم شاهد باشيم و تنها مي‌توان چرخش ثروت را در ميان متمكن‌ها شاهد بود.

اقتصاد جهاني در حال گذار از مرحله چهارم خود است، يعني از حالت الكترونيكي خارج شده و به مرحله فوق مدرن رسيده. براي ايران نيز اين امر غيرممكن نيست كه پله‌هاي ترقي را طي كند و به مرحله چهارم يعني فوق مدرن دست پيدا كند. اين امر شرايط اقتصادي را بهتر از گذشته مي‌كند.

پيشروي به سوي اقتصاد دانايي محور از عملكردهاي مثبت دولت در اقتصاد است كه حاكي از تصميم‌هاي درست و بجاست.

اين روزها كانديداهاي رياست جمهوري با شور و حرارت خاصي از مبارزه با فقر، ساماندهي وضعيت بيكاري و پرداخت يارانه‌ها سخن مي‌رانند، بايد منتظر ماند و ديد كه آيا اين اتفاق بزودي‌ها خواهد افتاد يا باز بر فاصله و شكاف طبقاتي افزوده خواهد شد؟

« گزارش از خبرنگار ايسنا: مريم محمدي‌طوسي»