56 درصد جوانان ايراني علاقه‌مند بازيهاي كامپيوتري، ايسنا

- «خشونتي براي خشونت» ، «قدرتي براي كاهش مهارتهاي اجتماعي»
- آسيب‌شناسي افزايش استقبال از بازيهاي كامپيوتري خشن

خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران
سرويس: اجتماعي - جوانان

نتايج يك تحقيق نشان مي‌دهد كه 56 درصد جوانان ايراني علاقه بسيار زيادي به انجام بازي‌هاي كامپيوتري و استفاده از اينترنت در اوقات فراغت دارند؛ به گونه‌اي كه از ميان 2/64 درصد جواناني كه در زمان فراغت خود مشغول بازي مي‌شوند، 7/38 درصد بازي‌هاي كامپيوتري را براي اين امر انتخاب مي‌كنند.

به گزارش خبرنگار «جوانان» ايسنا علي‌رغم اهميت و استقبال از بازي‌هاي كامپيوتري در اوقات فراغت جوانان و نوجوانان، بازيهايي با صحنه‌هاي خشونت‌آميز فراوان سهم زيادي از بازيهاي كامپيوتري را به خود اختصاص مي‌دهند.

به گفته كارشناسان اين بازيهاي خشونت‌آميز در چهار دسته خشونت‌هاي «ورزش‌هاي رزمي»، «اجتماعي»، «تاريخي» و «خشونت براي خشونت» قرار مي‌گيرند.

از سوي ديگر كارشناسان معتقدند كه جوانان و نوجوانان ايراني از دو گروه بازي‌هاي داراي «خشونت‌هاي اجتماعي» و «خشونت براي خشونت» كه مي‌تواند روحيه آنها را تا حد تخريب پيش برد، بيشتر استقبال مي‌كنند.

همچنين تحقيقات محققان آلماني نيز حاكيست كه مشاهده بازي‌هاي كامپيوتري داراي صحنه‌هاي خشونت‌آميز، همان تأثير رواني منفي را بر مغز انسان مي‌گذارد كه درگيري فيزيكي دارد؛ به گونه‌اي كه اسكن مغز اين افراد همان علائمي را نشان داده كه گويا اين افراد عملا حضور در صحنه‌هاي خشونت‌آميز واقعي را تجسم مي‌كنند.

دكتر بهناز دوران، روان‌شناس باليني در اين خصوص با اشاره به كودكاني كه بازي‌هاي كامپيوتري را به تنهايي و در خانه‌ها انجام مي‌دهند، به ايسنا مي‌گويد: اين افراد در نهايت مهارت اجتماعي كمتري در مقايسه با كودكاني دارند كه براي بازي كردن همراه دوستان خود به كلوپ‌ها مي‌روند.

وي بازي‌هاي كامپيوتري را در قالب رسانه‌ها دانست و ضمن اولويت دادن به بررسي آثار رسانه‌ها بر افراد بيان مي‌كند: در بررسي رابطه ميان افزايش خشونت و بازي‌هاي كامپيوتري بايد توجه داشت كه نوجوانان و جواناني كه از اين بازي استفاده مي‌كنند، تنها در معرض اين رسانه قرار ندارند، بلكه ما در اين ميان با رسانه‌هاي ديگري همچون اينترنت، ماهواره و ... نيز رو به رو هستيم.

به گفته دكتر دوران بايد ديد كه نوجوان و جوان تا چه اندازه با ساير رسانه‌ها در ارتباط است و محتواي اين رسانه‌ها چيست.

اين روانشناس باليني با بيان اينكه ديد منفي نسبت به بازي‌هاي كامپيوتري وجود دارد، مي‌افزايد: بالا رفتن ميزان خشونت اين بازي‌ها و امكانات گرافيكي آن باعث افزايش ميزان واقع‌گرايي و جذاب‌تر شدن اين بازي‌ها مي‌شود، بنابراين ما با بازي‌هايي رو به رو هستيم كه روز به روز به خشونت و واقع‌گرايي آن افزوده شده و مخاطبان بيشتري را به سمت خود جذب مي‌كند.

دكتر دوران مي‌گويد: در ميان نوجوانان و جوانان بيشتر حساسيتها بايد بر روي افرادي باشد كه خود پرخاشگر، خشن و منزوي هستند؛ از سوي ديگر نيز افراد واقع در سن 10 تا 15 سالگي در برابر اين بازي‌ها آسيب‌پذيري بيشتري داشته و در گروه پرمصرف و استقبال كننده‌ترين قشر براي اين بازي‌ها محسوب مي‌شوند.

وي با اشاره به حالت تعاملي بازي‌هاي كامپيوتري در مقايسه با راديو و تلويزيون خاطرنشان مي‌كند: كودكان و نوجوانان در اين سنين به علت قدرت نيروي تخيل و تفكرات انتزاعي كه دارند و اينكه بازي‌هاي كامپيوتري قدرت ارضاي اين نيروها را در آنها دارد به سمت اين بازي‌ها مي‌روند. بنابراين زماني كه كودك وارد فضاي بازي مي‌شود محيط گرافيكي رابطه سريعي با نوجوان برقرار مي‌كند؛ چرا كه در برابر هر عمل كودك يك عكس‌العمل نشان مي‌دهد.

به گفته وي اين تعامل در اين بازي‌ها به گونه‌اي است كه اگر هيچ اقدامي از سوي كودك در اين بازي‌ها صورت نگيرد، پيغامي مبني بر اينكه «مشغول به چه كاري هستيد» مي‌آيد و همچون يك دوست با كودك ارتباط برقرار مي‌كند؛ بنابراين چون كودك و نوجوان به دوست‌يابي بسيار حساس هستند اين بازي‌ها آنها را از اين نظر هم ارضاء مي‌كند.

اين روانشناس با بيان اينكه خشونت و هيجان مورد جست‌وجوي نوجوانان در اين بازي‌ها به خوبي تأمين مي‌شود ادامه مي‌دهد: اتفاقاتي نظير زد و خورد، اتومبيل راني، فوتبال و بازي‌هاي سرعتي كه در عالم واقعيت ممكن است ايجاد نشود و امكان تخليه هيجانات را به كودك و نوجوان ندهد اين بازي‌ها را تبديل به بستر مناسبي براي تأمين اين نيازها مي‌كند.

به گزارش ايسنا، از سويي ديگر دكتر سعيد معيدفر جامعه شناس تعامل ايجاد شده از سوي بازي‌هاي رايانه‌اي و حتي اينترنت را تعاملي سازنده نمي‌داند و مي‌گويد: در بازي‌هاي رايانه‌اي نوعي صورت‌هاي كليشه‌اي وجود دارد كه اگر چه افراد در آن امكان انتخاب دارند اما در مجموع اين بازي‌ها نمي‌تواند منجر به رشد قواي ذهني و خلاقيت افراد شود.

وي در ادامه با اشاره به مطالعات صورت گرفته بيان مي‌كند: استفاده مستمر از اين بازي‌ها و امكانات نه تنها موجب نشاط فرد نمي‌شود بلكه بعد از مدتي آثار منفي روحي در فرد ايجاد مي‌كند.

به گفته اين جامعه شناس بازي‌هاي كامپيوتري فاقد يك ارتباط طبيعي و انساني است كه با جنبه اجتماعي انسان منافات دارد لذا ارتباط مستمر با اين رسانه موجب انزوا و بريدگي فرد از جامعه مي‌شود، كما اينكه در حال حاضر در بسياري از جوانان اين روحيه را مي‌توان احساس كرد؛ زيرا اين بازي‌ها از شادي و نشاط آنها مي‌كاهد.

دكتر دوران، روانشناس نيز با استناد به مطالعات انجام شده تصريح مي‌كند: بررسي بر روي افرادي كه به اين بازي‌ها مي‌پردازند ــ به عنوان مثال در آمريكا كودكاني كه به همان شيوه بازي‌ها، همكلاسي‌هاي خود را كشته بودند ــ نشان مي‌دهد كودكان و نوجوانان از اين بازي‌ها الگو‌برداري مي‌كنند.

اين روانشناس با اشاره به الگوبرداري از بازي‌ها در نحوه بروز خشونت خاطرنشان مي‌كند: افرادي كه به مقدار زيادي در معرض اين خشونت‌ها قرار بگيرند احساس مي كنند دنياي واقعي نيز همچون دنياي فانتزي است؛ بنابراين ميان اين دو دنيا تفاوتي قائل نخواهند شد.

دكتر دوران ادامه مي‌دهد: اين افراد احساس مي‌كنند كه مي‌توانند در محيط واقعي اقدام به همان كارهاي دنياي فانتزي كرده و بدون اينكه آثاري متوجه آنها ‌شود، همچون قهرمانان بازي‌ها جان دوباره و نيرو بگيرند و با خشونت‌ها درگير شوند.

به گفته وي به تدريج همدلي، انسان دوستي و نوع‌دوستي در اين افراد كاهش يافته و احساس بي‌تفاوتي در آنها ايجاد مي‌كند.

دكتر دوران با بيان اين كه اگر اكثر عوامل همچون بازي انفرادي با اين بازي‌ها و نيز صرف مدت زمان طولاني در پاي اين بازي‌ها ــ به گونه‌اي كه نوعي اعتياد رواني نسبت به آن و با در نظر گرفتن شخصيت افراد و … زمينه براي تأثير مخرب اين بازي‌ها در فرد ايجاد شود ــ در كنار هم قرار بگيرند، منجر به بروز حوادث اجتماعي خواهند شد، مي‌افزايد: اما اگر اين بازي‌ها را به تنهايي در افزايش خشونت مقصر بدانيم بايد با احتياط بيشتري صحبت كنيم.

دكتر معيدفر جامعه‌شناس نيز به ايسنا مي‌گويد: هر اندازه انسان ارتباط طبيعي‌تري با محيط برقرار كند و تعاملات انساني‌تري با اطرافيان داشته باشد در بعد خلاقيت، استعدادها و قواي وي مؤثر خواهد بود؛ بنابراين تأكيد بر برنامه‌ريزي‌هايي مي‌شود كه فرد پيوند محكم‌تري با جامعه و طبيعت برقرار كند.

دكتر دوران، روانشناس نيز خطاب به خانواده‌ها بيان مي‌كند: خانواده‌ها در انتخاب نوع بازي براي كودكان خود بايد به برچسب‌هاي روي اين بازي‌ها كه گروه‌هاي سني و نوع و ميزان خشونت بازي را نشان مي‌دهد توجه كنند و در هنگام بازي كودك او را به حال خود رها نكنند و گاهي اوقات به كودك سر زده و از محتواي بازي‌ها مطلع شوند.

وي در پايان تصريح مي‌كند: خانواده‌ها نبايد تصور كنند حال كه كودكانشان با اين بازي‌ها سرگرم مي‌شوند و بيرون از خانه نمي‌روند خيالشان راحت‌تر است.