لايحه اجباری شدن آزمايش ژنتيک پيش از ازدواج، همشهری آنلاين

خانواده - گروه اجتماعی:
لايحه اجباری شدن انجام آزمايش‌های ژنتيک پيش از ازدواج از سوی سازمان بهزيستی به وزارت رفاه و تأمين اجتماعی فرستاده شد.
مهدی عبدوس، معاون پيشگيری از معلوليت‌های سازمان بهزيستی، با اعلام اين خبر اظهار اميدواری کرد که در آينده‌ای نه چندان دور بتوان از تولد نوزادان معلول پيشگيری کرد.

هر چند پيش از اين يک ميليارد تومان از سوی وزارت رفاه برای انجام آزمايش‌های ژنتيک پيش از ازدواج در اختيار سازمان بهزيسيتی کشور قرار گرفته‌بود.

با توجه به اين‌که هزينه توانبخشی به معلولين در کشور بسيار بيشتر از هزينه انجام آزمايش ها و مشاوره ژنتيک است و برخی از صاحب‌نظران بر اين باورند که هزينه سرويس دهی به افراد معلول گاه تا هزار برابر هزينه مشاروه ژنتيک است اما به‌نظر می‌رسد هنوز حساسيت کافی برای انجام اين‌گونه آزمايش‌ها در کشور به حدی نرسيده‌است که هزينه و دقت کافی برای به انجام رساندن اين آزمايش‌ها در نظر گرفته‌شود.

در سال گذشته استان تهران با داشتن ۱۳ مرکز خصوصی و ۵ مرکز دولتی در زمينه انجام مشاوره پذيرای يک هزار زوج برای انجام مشاوره ژنتيک بود‌ه‌اند. اين در حالی ‌است که به‌نظر می‌رسد ساکنان پايتخت آگاهی بيشتری نسبت به لزوم انجام مشاوره پيش از ازدواج داشته باشند.

زهرا نوپرست، مديرکل دفتر پيشگيری از معلوليت‌های سازمان بهزيستی، معتقد است با اختصاص مبلغ يک ميليارد تومانی از سوی وزارت رفاه برای اجرای طرح آزمايشی مشاوره ژنتيک اين سازمان خواهد توانست امسال با سرانه ۱۰۰ هزار تومان، ۱۰هزار نفر تحت پوشش اين طرح قرار دهد.

به‌نظر می‌رسد اين طرح غالبا زوج‌هايی را تحت پوشش قرار می‌دهد که اقدام به ازدواج فاميلی می‌کنند يا در زايمان‌های پيشين دارای نوزاد معلول هستند، همچنين افراد دارای فرزند معلول به واسطه بيماری اکتسابی، حاملگی‌های بالای ۳۵ سالگی و مددجويان توانبخشی سازمان بهزيستی از جمله افراد در اولويت دريافت يارانه آزمايش ژنتيک هستند.

به گفته نوپرست پيش بينی های انجام شده، حاکی از آن است که برنامه‌های پيشگيری از معلوليت‌ها امسال ۸۰ درصد افزايش خواهد داشت و برای اجرای ۱۰۰ درصدی طرح‌های پيشگيرانه نياز به الزامات قانونی ويژه‌ای است که هم اکنون خلأ آن به شکل چشمگيری احساس می‌شود.

نوع پرست افزود: با توجه به اين‌که سالانه به‌طور ميانگين ۸۰۰ هزار ازدواج در کشور صورت می ‌گيرد، اعتبارات طرح آزمايش مشاوره ژنتيک توسط کميته ‌های استانی به آزمايشگاه‌های طرف قرارداد پرداخت می ‌شود، همچنين افراد واجد شرايط با استفاده از يارانه از طريق مراکز مشاوره ژنتيک سازمان بهزيستی به آزمايشگاه‌های مربوطه معرفی می‌شوند.

معلوليت‌های ذهنی ۲درصد از ۱۰ درصد معلوليت‌های رايج در جهان را تشکيل می‌دهد و به اين ترتيب عقب‌ماندگی ذهنی به‌عنوان شايع‌ترين بيماری ژنتيک تا کنون شناسايی شده‌است و ۶۰ درصد از ۴۱ هزار مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره ژنتيک سازمان بهزيستی، زوج‌های انجام داده‌اند که ازدواج فاميلی داشتند، اين زوج‌ها غالبا با بيماری عقب‌ماندگی در کودکان روبه‌رو بوده‌‌اند.

هم اکنون سازمان بهزيستی کشور با پشتيبانی وزارت رفاه و تأمين اجتماعی درصدد پيشگيری از معلوليت‌های بينايی و شنوايی از طريق اجرای طرح غربالگری در کشور است.در آخرين فاز اجرايی اين طرح بينايی سنجی کودکان ۳تا ۶ سال در برنامه کار قرار گرفته‌است.

عبدالرضا مصری، وزير رفاه و تأمين اجتماعی، اظهار اميدواری کرده‌است که غربالگری شنوايی و بينايی در کشور اجباری شود.

مصری معتقد است که چنانچه صدور شناسنامه نوزادان در بدو تولد منوط به انجام تست‌های شنوايی و بينايی برا ی نوزادان باشد، آينده بهتری برای افراد جامعه تضمين خواهد شد.

وزير رفاه با اشاره به اين‌که انجام کارهای پيشگيرانه حتی در مورد معلوليت‌ها امری اختياری است تأکيد کرد: تمامی افراد جامعه برای انجام آزمايش های پيشگيری از انواع بيماری به شکل اختياری در مدت زمان معين برنامه ريزی کنند و اين در حالی‌است که انجام امور درمانی اجباری است و در زمينه اجباری شدن اقدامات پيشگيری قانون مدونی در کشور نداريم.

از سوی ديگر، گروهی معتقدند اجباری شدن انجام آزمايش‌های ژنتيک و حتی اجباری شدن انجام تست ايدز مداخله در زندگی شخصی افراد است و دولت حق ندارد به حوزه خصوصی افراد وارد شده و آنان را مجبور به انجام تست ژنتيک کند.