خبرنامه گویا - دولت مسعود پزشکیان، تنها چند ساعت پس از اعلام طرح عرضه بنزین لیتری ۸۷ هزار و ۲۰۰ تومانی در استان کرمان، اجرای آن را متوقف کرد. مقامهای استانی عصر چهارشنبه ۲۱ مرداد اعلام کرده بودند این بنزین از بامداد پنجشنبه در ۲۰۴ جایگاه عرضه میشود؛ اما پس از انتشار گسترده خبر و افزایش نگرانیها، شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی کرمان از توقف موقت طرح برای «بررسی بیشتر» خبر داد.
بر اساس طرح کرمان، سهمیههای ارزانتر خودروهای شخصی حفظ میشد، اما رانندگان پس از مصرف مجموع ۱۵۰ لیتر سهمیه ماهانه، باید برای هر لیتر بنزین اضافی ۸۷ هزار و ۲۰۰ تومان میپرداختند. این در حالی است که بنزین مازاد در حال حاضر با کارت جایگاه، لیتری پنج هزار تومان عرضه میشود.
اجرای این طرح هزینه ۲۰۰ لیتر بنزین را از حدود ۶۹۰ هزار تومان به چهار میلیون و ۸۰۰ هزار تومان میرساند. تنها ۵۰ لیتر بنزین با نرخ جدید چهار میلیون و ۳۶۰ هزار تومان هزینه داشت؛ رقمی معادل بیش از یکچهارم حداقل مزد پایه ۱۶ میلیون و ۶۰۰ هزار تومانی کارگران در سال ۱۴۰۵.
توقف طرح کرمان به معنای کنار گذاشتن افزایش قیمت یا محدودکردن سهمیهها نیست. فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، پیشتر گفته بود اتخاذ راهکاری برای کاهش ناترازی بنزین «قطعی و یقینی» است، هرچند دولت هنوز میان کاهش سهمیه و افزایش قیمت تصمیم نهایی را اعلام نکرده است. سهمیه بنزین سه هزار تومانی خودروهای شخصی نیز پیشتر از ۷۰ به ۵۰ لیتر کاهش یافته بود.
حکومت، مصرف بالای مردم را عامل بحران معرفی میکند، اما بازار انحصاری خودرو، محدودیت واردات، خودروهای پرمصرف داخلی، فرسودگی ناوگان و ضعف حملونقل عمومی نتیجه سیاستهای خود جمهوری اسلامی است. اکنون دولت بهجای اصلاح این مشکلات ساختاری، در پی آن است که هزینه کمبود سوخت را مستقیما از مصرفکننده دریافت کند.
آمارهای رسمی از مصرف روزانه حدود ۱۲۹ میلیون لیتر بنزین و کسری روزانه دستکم هشت تا ۱۴ میلیون لیتر حکایت دارد. پزشکیان نیز گفته است حکومت سال گذشته شش میلیارد دلار صرف واردات بنزین کرد، اما امسال پول و امکان کافی برای ادامه واردات ندارد. عقبنشینی سریع در کرمان نشان داد دولت از پیامدهای اجتماعی جهش قیمت بنزین و تکرار اعتراضهای آبان ۱۳۹۸ نگران است؛ با این حال، بحران تولید و واردات نشان میدهد پرونده بنزین ۸۷ هزار تومانی هنوز بسته نشده است.

















