خبرنامه گویا - با رسیدن دلار در بازار آزاد به حدود ۲۶۹ هزار تومان، این پرسش مطرح است که اگر سرعت افت ریال در چهار ماه گذشته ادامه پیدا کند، نرخ دلار یک سال دیگر کجا خواهد بود. امتداد همین روند به‌طور ریاضی، عددی نزدیک به یک میلیون تومان به دست می‌دهد. این رقم پیش‌بینی قطعی نیست؛ بلکه سناریویی است برای سنجش اینکه ادامه شرایط فعلی تا کجا می‌تواند ریال را تضعیف کند.

اگر محدودیت صادرات و دسترسی به ارز، تحریم‌ها، کسری بودجه، تورم بالا و نااطمینانی سیاسی و نظامی ادامه یابد، سناریوی بدبینانه می‌تواند دلار را در یک سال آینده به محدوده ۸۰۰ هزار تا یک میلیون تومان برساند. بر پایه نرخ فعلی و سرعت افت چهار ماه گذشته، محاسبه ساده رقمی نزدیک به ۹۸۰ هزار تومان نشان می‌دهد. تکرار دقیق این سرعت بعید است، اما اگر اعتماد به ریال بیشتر کاهش یابد، افزایش تقاضا برای دلار و طلا می‌تواند خود به شتاب بیشتر سقوط پول ملی منجر شود.

اگر هیچ گشایش مهمی رخ ندهد، حرکت دلار به سطوح بسیار بالاتر از نرخ امروز سناریویی جدی باقی می‌ماند. چشم‌انداز اقتصاد ایران همچنان به صادرات نفت، دسترسی به منابع ارزی، مسیرهای تجاری و شدت تنش‌های منطقه‌ای وابسته است. بانک مرکزی ممکن است با عرضه ارز یا محدودیت‌های بیشتر، دوره‌هایی از ثبات ایجاد کند، اما چنین مداخلاتی لزوماً روند بلندمدت را تغییر نمی‌دهد.

در مقابل، یک گشایش متوسط ــ مانند کاهش تنش، بهبود نسبی صادرات نفت یا دسترسی بیشتر به درآمدهای ارزی بدون رفع اساسی تحریم‌ها ــ می‌تواند سرعت سقوط ریال را کاهش دهد. در چنین حالتی، نرخ دلار در پایان یک سال ممکن است به‌جای نزدیکی یک میلیون تومان، در محدوده‌ای مانند ۴۰۰ تا ۶۰۰ هزار تومان قرار گیرد. یک گشایش بزرگ شامل کاهش گسترده تحریم‌ها، عادی‌تر شدن صادرات نفت و دسترسی بانکی به درآمدهای ارزی می‌تواند مسیر را به‌طور جدی تغییر دهد و حتی مدتی ریال را تقویت کند.

اما در شرایط فعلی، خطر اصلی نه خود عدد یک میلیون تومان، بلکه ادامه روندی است که دلار را از یک رکورد به رکورد بعدی می‌رساند. اگر محدودیت‌های خارجی ادامه یابد و دولت هم‌زمان برای جبران کسری‌ها به افزایش نقدینگی متکی بماند، توقف‌های مقطعی بازار ممکن است فقط وقفه‌ای در مسیر نزولی ریال باشد. در این سناریو، عبور دلار از ۵۰۰ یا ۶۰۰ هزار تومان می‌تواند بسیار زودتر از رسیدن به مرز یک میلیون تومان به نقطه عطف بعدی بازار ارز ایران تبدیل شود.