چرا محسن رضایی؟

حمیدرضا عزیزی، تحلیلگر گروه بین‌المللی بحران، به الجزیره گفته انتخاب رضایی می‌تواند نشانه بازنگری واشنگتن در شناخت افراد صاحب نفوذ در جمهوری اسلامی باشد. به ارزیابی او، آمریکا احتمالاً تغییر معادلات قدرت در تهران را فرصتی برای توافق از طریق ارتباط مستقیم با رضایی می‌بیند.

درباره میزان حمایت ترامپ از این ابتکار، روایت‌ها یکسان نیست. وال‌استریت ژورنال نوشته ارسال نامه به درخواست او انجام شده، اما ترامپ این روایت را رد کرده و گفته به ونس اجازه تماس برای کمک در زمینه تجهیزات پزشکی و مسائل دیگر داده است.

تحلیلگران گفت‌وگوکننده با الجزیره نیز درباره توان ونس برای پیشبرد توافق تردید دارند. علی واعظ، از گروه بین‌المللی بحران، معتقد است تهران او را فردی دارای دسترسی به ترامپ و آگاه به هزینه شکست می‌بیند، اما هشدار می‌دهد: «صرفاً داشتن یک پیام‌رسان معتبرتر نمی‌تواند شکاف عمیق اختلافات اساسی را از میان بردارد.»

مذاکره در سایه آمادگی نظامی

هم‌زمان، وال‌استریت ژورنال گزارش داده ترامپ به متحدان خلیج فارس درباره احتمال یک کارزار نظامی کوتاه اما شدید پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا هشدار داده است. جمهوری اسلامی نیز تهدید کرده در صورت حمله تازه، پاسخ خود را گسترش خواهد داد؛ تهدیدهایی که زیرساخت‌های انرژی و فناوری کشورهای منطقه را هم در بر می‌گیرد.

چند تحلیلگر در گفت‌وگو با الجزیره خطر بازگشت جنگ را بالا ارزیابی کرده‌اند؛ هرچند این ارزیابی‌ها به معنای قطعی‌بودن حمله نیست. پرسش اکنون این است: آیا تهران برای رسیدن به توافقی عملی تصمیم می‌گیرد، یا فرصت تازه نیز در چرخه شرط‌گذاری و تهدید متقابل از دست خواهد رفت؟