ایندیپندنت فارسی - با نزدیک شدن به تاریخ ۱۳ نوامبر ۲۰۲۶ (۲۲ آبان ۱۴۰۵)، فرضیه «پایان جهان» بار دیگر در شبکه‌های اجتماعی و برخی رسانه‌های عربی داغ شده است. این روایت به یک پژوهش علمی بازمی‌گردد که ۶۶ سال پیش درباره آینده رشد جمعیت کره زمین منتشر شده بود.

این ماجرا ریشه در مقاله‌ای دارد که سه پژوهشگر به سرپرستی فیزیکدان اتریشی-آمریکایی، «هاینز فون فورستر»، در ۴ نوامبر ۱۹۶۰ در مجله علمی آمریکایی «ساینس» با عنوان جنجالی «روز قیامت: جمعه، ۱۳ نوامبر» منتشر کردند. آن‌ها بر اساس تخمین‌های تاریخی و الگویی موسوم به رشد هذلولوی (که در آن نرخ افزایش خود جمعیت نیز شتاب می‌گیرد)، مدلی ریاضی ارائه دادند که می‌گفت اگر روند رشد جمعیت طبق الگوهای پیشین ادامه یابد، جمعیت انسانی در نوامبر ۲۰۲۶ به بی‌نهایت خواهد رسید.

بازنشر بریده‌ای از روزنامه مصری «وطنی» مورخ ۲۹ نوامبر ۱۹۶۴ به قلم «میشل تکلا» درباره همین تاریخ، به داغ شدن دوباره این شایعات دامن زده است. رسانه‌های عربی، با اشاره به همزمانی این تاریخ با تنش‌های روزافزون خاورمیانه و مطرح شدن گزینه‌هایی چون حملات وسیع‌تر به تأسیسات هسته‌ای در ایران، می‌نویسند که شاید این، پایان زندگی در کره زمین باشد!

با این‌حال بررسی تحولات نشان می‌دهد که این پژوهش قدیمی در شرایط امروز مصداق ندارد. اشکال اصلی اعمال این معادله قدیمی بر سال ۲۰۲۶ این است که فرض می‌کرد روند رشد جمعیت بدون تغییر باقی می‌ماند. با این حال، تحولات عمیق اجتماعی و اقتصادی دهه‌های گذشته و کاهش تدریجی نرخ رشد جمعیت از دهه ۱۹۶۰ تاکنون نشان داد که مسیر واقعی جمعیت بشر از منحنی ریاضی آن زمان پیروی نکرده است. در حالی که جمعیت جهان هنگام انتشار آن مقاله حدود سه میلیارد نفر بود، امروزه از مرز هشت میلیارد نفر فراتر رفته است، اما هیچ‌گاه به سناریوی دستیابی به بی‌نهایت نزدیک نشده است.