ویژه خبرنامه گویا - در ادامه موج اعتراضات ایرانیان خارج از کشور، شب گذشته مقابل سفارت جمهوری اسلامی ایران در لندن صحنه‌هایی رقم خورد که بیش از آن‌که یادآور پلیس یک کشور دموکراتیک باشد، بسیاری را به یاد رفتار نیروهای سرکوبگر در تهران انداخت. برخورد خشونت‌بار پلیس متروپولیتن لندن با معترضان ضدحکومتی ایرانی، موجی از انتقاد و بهت را در میان شاهدان عینی و کاربران شبکه‌های اجتماعی برانگیخته است.

ویدیویی بسیار تکان‌دهنده؛ پلیس لندن به بیمارستان‌ها رفته و معترضان زخمی را بازداشت می‌کند. رفتاری که یادآور روش‌های جمهوری اسلامی است

به گفته شاهدان محلی، جرقه این درگیری‌ها زمانی زده شد که پرچم جمهوری اسلامی بر فراز ساختمان سفارت با پرچم شیر و خورشید، نماد ایران پیش از انقلاب ۵۷، جایگزین شد. پرچم سفارت در روزهای اخیر چندین بار هدف اعتراض نمادین معترضان قرار گرفته بود. هفته گذشته نیز یکی از معترضان موفق شده بود با بالا رفتن از نمای ساختمان، پرچم جمهوری اسلامی را پایین کشیده و پرچم شیر و خورشید را برافرازد.

شاهدان می‌گویند پس از بازداشت فردی که پرچم را پایین آورده بود، پلیس به‌طور گسترده و بدون تفکیک، به معترضان حمله‌ور شد. ویدیوهای منتشرشده از محل نشان می‌دهد که در جریان این برخوردها، زنان و سالمندان نیز هدف ضربات باتوم قرار گرفتند و شماری از معترضان زخمی شدند.

پلیس متروپولیتن در واکنش به این انتقادات مدعی شد که مأموران در پاسخ به پرتاب اشیا از سوی معترضان وارد عمل شده‌اند و تعدادی از افسران نیز مجروح شده‌اند. اما به گفته شاهدان عینی و بر اساس ویدیوهای ضبط‌شده در محل، هیچ نشانه‌ای از رفتار تهاجمی یا خشونت‌آمیز از سوی معترضان دیده نمی‌شود. یکی از معترضان با طعنه گفته است: «شاید مأموران دست خودشان را هنگام کتک زدن مردم زخمی کرده‌اند.»

بسیاری از حاضران در محل، واکنش پلیس لندن را بیش از حد خشن و تبعیض‌آمیز توصیف کرده‌اند و پرسیده‌اند چرا پلیس با تجمعات حامی گروه‌های اسلام‌گرای افراطی در لندن هرگز چنین برخوردی ندارد. این مقایسه، به‌ویژه در میان ایرانیان معترض، خشم و ناامیدی عمیقی ایجاد کرده است.

نیّاک قربانی، یکی از معترضان ضدحکومتی که شب جمعه مقابل سفارت حضور داشت، اقدامات پلیس را «شرم‌آور» خواند و گفت:

«پس از آن‌که یک معترض پرچم شیر و خورشید ایران را بالا برد، پلیس لندن با خشونت به مردم حمله کرد. زن و مرد، پیر و جوان، با باتوم مورد ضرب و شتم قرار گرفتند. امشب پلیس متروپولیتن با معترضان ایرانی رفتاری داشت که یادآور سپاه پاسداران است.»

او افزود:

«این‌ها معترضان مسالمت‌آمیزی بودند که تنها خواسته‌شان بسته شدن سفارتی است که به مرکزی برای فعالیت‌های جمهوری اسلامی در خاک بریتانیا تبدیل شده. پلیس عمداً فضا را ملتهب کرد و سپس به سرکوب خشونت‌آمیز دست زد. پلیس لندن حتی یک بار هم با حامیان حماس چنین برخوردی نکرده است.»

یکی دیگر از حاضران نیز گفت:

«پلیس مسلح همه را می‌زند؛ زن، مرد، حتی بچه‌ها. هیچ فرقی نمی‌کند.»

اکنون پرسشی جدی پیش روی افکار عمومی بریتانیا قرار دارد: چگونه ممکن است پلیس لندن، که مدعی دفاع از آزادی بیان و حق تجمع مسالمت‌آمیز است، با معترضان ضدیک دیکتاتوری چنین رفتاری داشته باشد؟ تصاویری که از مقابل سفارت ایران در لندن منتشر شده، نه‌تنها اعتبار پلیس متروپولیتن، بلکه ادعای پایبندی غرب به ارزش‌های حقوق بشری را نیز زیر سؤال برده است.

پلیس متروپولیتن لندن در سطح شهری تحت نظارت و پاسخ‌گو به صادق خان، شهردار لندن، است و در سطح دولت مرکزی نیز به شبانه محمود، وزیر کشور، گزارش می‌دهد. پیشینه خانوادگی هر دو مقام به خانواده‌هایی با ریشه پاکستانی بازمی‌گردد.

صادق خان در ۸ اکتبر ۱۹۷۰ در بیمارستان سنت جرج در توتینگِ جنوب لندن متولد شد. والدین او، امان‌الله و سهرون خان، در سال ۱۹۶۸، چند سال پیش از تولدش، از پاکستان به لندن مهاجرت کردند.

شبانه محمود در ۱۷ سپتامبر ۱۹۸۰ در بیرمنگامِ انگلستان به دنیا آمد. او در سال‌های ابتدایی زندگی، بین ۱۹۸۱ تا ۱۹۸۶، همراه خانواده‌اش در شهر طائفِ عربستان سعودی زندگی می‌کرد؛ جایی که پدرش به‌عنوان مهندس عمران مشغول به کار بود. خانواده او در سال ۱۹۸۶ به بریتانیا بازگشتند و شبانه محمود در بیرمنگام بزرگ شد.

از نظر پیشینه خانوادگی، والدین او زبیده و محمود احمد اصالتی پاکستانی دارند و ریشه‌های خانوادگی‌شان به میرپور در کشمیر آزاد پاکستان بازمی‌گردد.