آقازادههای جمهوری اسلامی در آمریکا؛ از گرینکارتهای دوران اوباما تا بازداشتهای امروز
نشریه تبلت - ویرایش و ترجمه خبرنامه گویا
سالها این تصور که دولت باراک اوباما برای کمک به پیشبرد توافق هستهای، راه ورود وابستگان و نزدیکان حکومت جمهوری اسلامی به آمریکا را هموار کرده باشد، بیشتر شبیه یک شایعه بهنظر میرسید. بسیاری باور نمیکردند افرادی که با نهادهای امنیتی و نظامی جمهوری اسلامی ارتباط داشتهاند بتوانند بهراحتی اقامت دائم آمریکا دریافت کنند. اما موج تازه بازداشتها و اخراجهای اداره مهاجرت و گمرک آمریکا، این روایت را دوباره به مرکز توجه بازگردانده است.
ماجرا زمانی جدیتر شد که شمیم مافی، متهم به قاچاق تسلیحات، در لسآنجلس بازداشت شد؛ زنی که در سال ۲۰۱۳ وارد آمریکا شده و سه سال بعد در دوران دولت اوباما اقامت دائم گرفته بود. اما بهگفته منتقدان، پرونده او تنها بخش کوچکی از حضور گسترده فرزندان و نزدیکان چهرههای بانفوذ جمهوری اسلامی در آمریکا بوده است.
در ماههای اخیر، شبکههای اجتماعی مملو از تصاویر زندگی لوکس «آقازادهها» در آمریکا شده است؛ فرزندان و بستگان خانوادههای نزدیک به حاکمیت که در خانههای چندمیلیوندلاری زندگی میکنند، در حالی که بسیاری از مردم ایران همزمان با بحران اقتصادی، سرکوب و فقر دستوپنجه نرم میکنند.
یکی از ویدئوهایی که خشم گستردهای برانگیخت، مربوط به خانهای مجلل در حومه لسآنجلس بود که خانواده مریم طهماسبی در آن زندگی میکردند. او در این ویدئو با اشاره به خانههای اطراف میگوید همسایههایش پرچم آمریکا را برافراشتهاند، اما بر خانه او «پرچم امام حسین» نصب شده است. طهماسبی عروس معصومه ابتکار، از چهرههای مشهور اشغال سفارت آمریکا در سال ۱۳۵۸، است.
خانه لاکچری پسر و عروس معصومه ابتکار،که امروز از آمریکا اخراج شدند
-- Leila Arya👑 (@Leila_Arya) April 12, 2026
کاخی کف آمریکا درست کرده بودند تازه تو کاخشون مراسم محرم میگرفتند و نذریم میدادند
چگونه میتوان چنین خانه و اساس گران قیمتی را در کف آمریکا خرید؟ pic.twitter.com/v8NpnMDG0u
عیسی هاشمی، پسر معصومه ابتکار و از چهرههای بحثبرانگیز این پروندهها، طبق اعلام وزارت خارجه آمریکا در سال ۲۰۱۴ با ویزاهای صادرشده در دوران اوباما وارد آمریکا شد و سپس در سال ۲۰۱۶ اقامت دائم دریافت کرد؛ همان دورهای که توافق هستهای میان تهران و واشینگتن در حال اجرا بود. اکنون او و اعضای خانوادهاش در بازداشت اداره مهاجرت آمریکا قرار دارند.
پرونده دیگری مربوط به حمیده سلیمانیافشار، از بستگان قاسم سلیمانی، فرمانده کشتهشده نیروی قدس سپاه پاسداران است. بنا بر گزارشها، او در شبکههای اجتماعی از حملات علیه نیروهای آمریکایی حمایت کرده و جمهوری اسلامی و رهبر آن را ستوده بود. اداره مهاجرت آمریکا او و دخترش را بازداشت کرد؛ در حالی که مقابل خانهشان در کالیفرنیا یک خودروی تسلا پارک بود و تصاویر منتشرشده از سبک زندگی آنان، دوباره بحث «اشرافیت آقازادهها» را داغ کرد.
همزمان، فاطمه اردشیر لاریجانی، دختر علی لاریجانی، و همسرش نیز اقامت خود در آمریکا را از دست دادند. گزارشها میگویند این زوج پیشتر پس از قطع همکاری با دانشگاه اموری، آمریکا را ترک کرده بودند. وزارت خارجه آمریکا اکنون ورود دوباره آنها به خاک ایالات متحده را ممنوع کرده است.
بازداشت یوسف عزیزی، دانشجوی دکتری دانشگاه ویرجینیا تک و فرزند یکی از نزدیکان علی خامنهای، نیز توجه زیادی جلب کرد. برادر او در کارزارهای شناسایی معترضان ضدحکومتی در ایران نقش داشته است. این بازداشتها باعث شده برخی فعالان ایرانی-آمریکایی بگویند آمریکا سالها در برابر نفوذ و حضور وابستگان حکومت ایران سهلانگاری کرده است.
برخی فعالان سیاسی و حقوق بشری ایرانی در آمریکا معتقدند شمار افراد مرتبط با جمهوری اسلامی که باید مورد بررسی قرار گیرند، بسیار بیشتر از مواردی است که تاکنون علنی شده است. بهگفته آنان، علاوه بر فرزندان مقامهای حکومتی، شماری از افراد در دانشگاهها، اندیشکدهها و مراکز رسانهای نیز به ترویج دیدگاههای نزدیک به حکومت ایران مشغول بودهاند.
در این میان، نامهایی مانند حسین موسویان، دیپلمات پیشین جمهوری اسلامی و پژوهشگر سابق دانشگاه پرینستون، دوباره مطرح شده است. منتقدان میگویند او و برخی چهرههای مشابه در سالهای مذاکرات هستهای به حلقههای نزدیک به دولت اوباما دسترسی گستردهای پیدا کردند و در شکلدهی فضای سیاسی مربوط به توافق هستهای نقش داشتند.
منتقدان این روند میگویند با توجه به سختگیری سنتی آمریکا در صدور ویزا برای ایرانیان، بعید است فرزندان خانوادههایی مانند ابتکار، سلیمانی یا لاریجانی بدون حمایت و تصمیمگیری در سطوح بالای دولت آمریکا موفق به دریافت اقامت شده باشند.
