ماسک آینده بشر را ترسیم کرد

دنیایی بدون شغل، بدون کمبود، اما با یک بحران بزرگ

ایران اینترنشنال - ایلان ماسک در گفت‌وگویی با اکونومیست پیش‌بینی کرد هوش مصنوعی ظرف پنج سال ممکن است از مجموع توانایی فکری انسان‌ها فراتر رود و طی یک دهه، کار و پول را به مفاهیمی کم‌اهمیت تبدیل کند. او آینده‌ای را ترسیم می‌کند که در آن، هم فرصت‌های بی‌سابقه وجود دارد و هم خطرهایی که می‌تواند جایگاه انسان را دگرگون کند.

ماسک می‌گوید جهان تنها چند سال با نقطه‌ای فاصله دارد که ظرفیت فکری سامانه‌های هوش مصنوعی از مجموع هوش انسان‌ها بیشتر خواهد شد. به باور او، این تحول فقط بازار کار را تغییر نمی‌دهد، بلکه ساختار اقتصاد و نقش انسان در جهان را نیز دگرگون خواهد کرد.

او در گفت‌وگویی ۹۰ دقیقه‌ای در کارخانه تسلا در تگزاس گفت بسیاری هنوز ابعاد این تحول را درک نکرده‌اند. به گفته ماسک، هوش مصنوعی بیشتر وظایف شناختی، از جمله برنامه‌نویسی، را بر عهده خواهد گرفت و ربات‌های هوشمند نیز بخش عمده کارهای فیزیکی را انجام خواهند داد؛ در نتیجه، کار برای انسان از یک ضرورت اقتصادی به فعالیتی «اختیاری» تبدیل می‌شود.

هوش مصنوعی می‌تواند انسان را از مرکز قدرت کنار بزند

ماسک در کنار این چشم‌انداز امیدوارکننده، نسبت به خطرهای هوش مصنوعی نیز هشدار می‌دهد. او معتقد است اگر این فناوری از مجموع توانایی بشر فراتر برود، تضمینی وجود ندارد که همیشه تحت کنترل انسان باقی بماند.

به گفته او، همان‌گونه که انسان‌ها از شامپانزه‌ها دستور نمی‌گیرند، سامانه‌هایی که از انسان باهوش‌تر باشند نیز لزوماً از انسان تبعیت نخواهند کرد.

ماسک گفت نگاهش به هوش مصنوعی گاهی از «هیجان» به «وحشت» تغییر می‌کند. او تأکید کرد فعلاً ترجیح می‌دهد بر جنبه‌های امیدوارکننده تمرکز کند، نه اینکه خطرها کاهش یافته باشند.

او که پیش‌تر هشدار داده بود انسان‌ها ممکن است به «حیوانات خانگی» هوش مصنوعی تبدیل شوند، همچنان این خطر را جدی می‌داند، اما معتقد است توقف پیشرفت این فناوری دیگر عملاً امکان‌پذیر نیست.

این دیدگاه، تناقضی آشکار در مواضع ماسک ایجاد می‌کند؛ او هم‌زمان یکی از مهم‌ترین توسعه‌دهندگان فناوری‌ای است که به گفته خودش می‌تواند طی چند سال قدرت را از انسان‌ها سلب کند.

آینده‌ای بدون شغل و پول

ماسک معتقد است ربات‌ها و هوش مصنوعی طی یک دهه جهان را وارد عصر «فراوانی شگفت‌انگیز» خواهند کرد؛ دورانی که ماشین‌ها تقریباً همه کالاها و خدمات مورد نیاز انسان را تولید می‌کنند و کمبود منابع تا حد زیادی از میان می‌رود.

او می‌گوید اگر تولید تقریباً نامحدود شود، پول نیز به‌تدریج اهمیت خود را از دست خواهد داد، زیرا دیگر چیزی برای کمیاب بودن، خریدن یا پس‌انداز کردن باقی نمی‌ماند.

ماسک پیش‌بینی می‌کند در دوره گذار، بازتوزیع گسترده ثروت و نوعی «درآمد بالای همگانی» ضروری باشد. به باور او، در اقتصادی مبتنی بر تولید ماشینی، حتی کاهش قیمت‌ها ممکن است به چالشی مهم‌تر از تورم تبدیل شود.

او همچنین گفته است با پرداخت «تریلیون‌ها دلار مالیات» مشکلی ندارد، هرچند معتقد است پول ممکن است ظرف یک دهه اهمیت خود را از دست بدهد.