از آسیب جنگندههای آمریکا تا پیشروی حوثیها
خبرنامه گویا ـ پس از هفتهها خبرهای عمدتاً منفی برای جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن در منطقه، از ضربات نظامی و فشار بر مسیرهای دریایی گرفته تا عقبنشینی حوثیها در بخشهایی از یمن، دو تحول تازه تصویری متفاوت از میدان ارائه کرده است: گزارشها از آسیب دیدن چند هواپیمای نظامی آمریکا در اردن و همزمان، تصرف بندر راهبردی مُخا در ساحل دریای سرخ به دست حوثیها.
شبکه سیبیاس نیوز گزارش داده است که در حملات جمهوری اسلامی به پایگاه هوایی موفقالسلطی در اردن، حدود هشت جنگنده اف-۱۵ آمریکا دچار آسیب جزئی شدند و پس از تعمیر به خدمت بازگشتند. یک هواپیمای تهاجمی ای-۱۰ نیز به گفته منابع این شبکه هدف قرار گرفت و یکی از بالهای خود را از دست داد. در این حملات هیچ نیروی آمریکایی کشته نشد.
ارتش اردن اعلام کرده جمهوری اسلامی ۲۰ موشک بالستیک به سوی این کشور شلیک کرده که ۱۸ فروند آنها رهگیری و منهدم شدند و دو موشک در مناطق خالی از سکنه سقوط کردند. سیبیاس نیوز همچنین گزارش داده نیروهای آمریکایی برای مقابله با این حملات بیش از ۳۰ موشک پاتریوت شلیک کردند؛ موضوعی که در شرایط نگرانی واشنگتن از مصرف سریع ذخایر موشکهای پاتریوت و دیگر مهمات هدایتشونده اهمیت بیشتری پیدا میکند.
همزمان، گزارشهایی درباره استفاده احتمالی جمهوری اسلامی از نسل تازهای از موشکها منتشر شده است. تلگراف نوشته ایران در حمله به شناورهای آمریکایی در نزدیکی تنگه هرمز احتمالا برای نخستین بار از موشکی مجهز به جستجوگر الکترواپتیکی استفاده کرده است؛ فناوریای که امکان شناسایی و دنبال کردن هدف بدون اتکا به جیپیاس را فراهم میکند. جمهوری اسلامی پیشتر موشک «قاسم بصیر» را با چنین قابلیتی معرفی کرده بود.
تحول مهم دیگر هزاران کیلومتر دورتر، در ساحل غربی یمن رخ داده است. سه منبع در دولت یمن به رویترز گفتهاند حوثیها بندر مُخا در ساحل دریای سرخ را به تصرف خود درآوردهاند. این پیشروی از آن جهت اهمیت دارد که مُخا در مسیر حرکت به سوی تنگه بابالمندب قرار دارد؛ یکی از مهمترین گلوگاههای دریایی جهان که دریای سرخ را به خلیج عدن و اقیانوس هند متصل میکند و حدود ۱۲ درصد تجارت جهانی از آن عبور میکند.
تصرف مُخا در حالی صورت گرفته که تنها چند روز پیش نیروهای دولت یمن بخشهایی از جنوب تعز را از حوثیها پس گرفته بودند و فشار نظامی بر این گروه افزایش یافته بود. حوثیها همزمان حملات خود علیه شهرها و زیرساختهای انرژی عربستان سعودی را ادامه دادهاند و بار دیگر نگرانیها درباره گسترش جنگ به مسیرهای حیاتی کشتیرانی در دریای سرخ افزایش یافته است.
این پیشروی همچنین در سایه گزارشهایی درباره برنامه سپاه پاسداران برای رسیدن به بابالمندب صورت میگیرد. گروه «مقاومت ملی» یمن مدعی شده در لپتاپ یکی از فرماندهان اسیر حوثی، نقشههایی پیدا کرده که از طرح مرحلهای برای پیشروی به سوی بابالمندب و حدیده حکایت دارد. این ادعا مستقلاً تأیید نشده، اما جمهوری اسلامی نیز اهمیت جبهه یمن را پنهان نمیکند؛ حسین محبی، سخنگوی سپاه، «پایان محاصره یمن» را از شروط اعلامشده برای بازگشایی تنگه هرمز عنوان کرده است.
مجموع این تحولات، پس از هفتهها ضربات پیدرپی به جمهوری اسلامی و محور حوثیها، یک چرخش قابل توجه ــ هرچند هنوز محدود ــ در میدان به شمار میرود. آسیب رسیدن به هواپیماهای آمریکایی نشان میدهد حتی سامانههای دفاعی متراکم نیز نمیتوانند خطر حملات موشکی را کاملاً از میان ببرند؛ و پیشروی حوثیها در مُخا بار دیگر بابالمندب را به مرکز نگرانیهای منطقهای بازگردانده است. هنوز برای سخن گفتن از تغییر موازنه جنگ زود است، اما تهران و متحدانش پس از هفتهها عقبنشینی و تحمل ضربه، دستکم در دو جبهه توانستهاند نتیجهای متفاوت از روند هفتههای اخیر رقم بزنند.
