ایران اینترنشنال - کاندولیزا رایس، وزیر خارجه پیشین آمریکا، در مقالهای در والاستریت ژورنال نوشت که جمهوری اسلامی پس از جنگ اخیر بهطور قابل توجهی تضعیف شده و واشینگتن نباید برای رسیدن به یک توافق هستهای شتابزده به تهران امتیاز بدهد. به اعتقاد او، در شرایط کنونی «نداشتن توافق» بسیار بهتر از پذیرش یک «توافق بد» است.
رایس مینویسد اگرچه جنگ به سقوط جمهوری اسلامی یا تغییر رژیم منجر نشد، اما توان نظامی، منطقهای و هستهای ایران را به شدت کاهش داد و دستاوردهای راهبردی مهمی برای آمریکا، اسرائیل و برخی کشورهای عربی به همراه داشت. به گفته او، آسیب به نیروهای متعارف، ذخایر موشکی و شبکه نیروهای نیابتی، ظرفیت تهران برای اعمال نفوذ منطقهای را محدود کرده است.
او همچنین معتقد است جنگ باعث تقویت همکاریهای دفاعی و اطلاعاتی میان آمریکا، اسرائیل و کشورهای عربی شده و امنیت اسرائیل را در بالاترین سطح سالهای اخیر قرار داده است. به نوشته رایس، بخشی از جهان عرب نیز اکنون بیش از گذشته به همکاریهای اقتصادی و فناورانه با اسرائیل توجه دارد و مدرنسازی را در اولویت قرار داده است.
وزیر خارجه پیشین آمریکا میگوید جنگ نشان داد رهبران جمهوری اسلامی در برابر قدرت نظامی آمریکا و توان اطلاعاتی متحدانش آسیبپذیر هستند. او در عین حال تاکید میکند که هرچند ایران توانایی ایجاد اختلال در تنگه هرمز را دارد، اما این اهرم فشار محدودیتهای جدی داشته و میتواند با هزینههای سنگین اقتصادی برای تهران همراه شود.
رایس در بخش دیگری از مقاله به پیامدهای جهانی جنگ پرداخته و نوشته است که انفعال چین در جریان حملات ایران به زیرساختهای منطقه نشان داد پکن شریک قابل اتکایی برای جهان عرب نیست. او همچنین از نقش اوکراین در حمایت از عملیاتهای ضدایرانی تمجید کرده و خواستار افزایش حمایت غرب از کییف شده است.
به باور رایس، مهمترین نتیجه جنگ ضربه به برنامه هستهای ایران بوده است. او مینویسد عملیاتهای نظامی اخیر برنامه هستهای جمهوری اسلامی را سالها عقب راندهاند. به گفته او، اگرچه ذخایری از اورانیوم با غنای بالا همچنان وجود دارد، اما بدون زیرساختهای تبدیل مواد، سانتریفیوژهای فعال و نیروی انسانی متخصص، این ذخایر در کوتاهمدت تهدید فوری محسوب نمیشوند.
او نتیجه میگیرد که جمهوری اسلامی امروز ضعیفتر از پیش از جنگ است و آمریکا باید این وضعیت را حفظ کند، از شکلگیری دوباره توان هستهای و موشکی ایران جلوگیری کند و آرایش سیاسی جدید منطقه را تقویت کند.
رایس هشدار میدهد که واشینگتن نباید در مذاکرات احتمالی آینده اشتباهات گذشته را تکرار کند. به اعتقاد او، هیچگونه تخفیف تحریمی یا آزادسازی داراییهای ایران نباید بدون تغییرات اساسی در رفتار جمهوری اسلامی انجام شود، زیرا تهران در گذشته از منابع آزادشده برای تقویت توان نظامی و نیروهای نیابتی خود استفاده کرده است.
او همچنین خواستار حفظ آمادگی نظامی آمریکا برای اقدام مجدد در صورت تلاش ایران برای بازسازی زیرساختهای هستهای یا موشکی، افشای هرگونه کمک روسیه و چین به برنامههای نظامی تهران و گسترش همکاریهای دفاعی با متحدان منطقهای شد.
رایس از کشورهای اروپایی نیز به دلیل انفعال در برابر برنامه هستهای و فعالیتهای منطقهای جمهوری اسلامی انتقاد کرده و یادآور میشود که موضوع ایران تنها یک چالش برای آمریکا یا اسرائیل نیست، بلکه یک مسئله بینالمللی است.
او در پایان مینویسد جنگ به سقوط جمهوری اسلامی منجر نشد، اما حکومتی ضعیفتر و آسیبپذیرتر بر جای گذاشت. از نگاه او، با ادامه فشارهای اقتصادی و افزایش شکافهای داخلی، زمان به سود آمریکا و متحدانش حرکت میکند و در چنین شرایطی «نداشتن توافق» همچنان بهتر از دستیابی به یک «توافق بد» خواهد بود.
