انتظار برای حمله آمریکا و اسرائیل، یا زدن ضربه پیش‌دستانه

مجتبا پورمحسن - ایران اینترنشنال

دونالد ترامپ در تازه‌ترین سخنرانی خود درباره جنگ با ایران، با لحنی کم‌سابقه از بهای مقابله با جمهوری اسلامی سخن گفت و افزایش قیمت نفت و سوخت را «بهایی ناچیز» برای حفظ امنیت آمریکا و جهان دانست.

ترامپ در جمع هوادارانش در گرند آیلند نبراسکا گفت آمریکا در حال «درهم کوبیدن رژیم ایران» است و این وضعیت به‌زودی پایان خواهد یافت. او گفت: «ما داریم این کشور، خاورمیانه، اسرائیل و همه جهان را از یک مشکل نجات می‌دهیم.» ترامپ حتی با اشاره به احتمال حمله جمهوری اسلامی به شهرهای آمریکا گفت چنین خطری نیز نباید مانع ادامه این مسیر شود.

هم‌زمان فشار اقتصادی و نظامی بر جمهوری اسلامی افزایش یافته است. با وجود تلاش تهران برای حفظ فشار در تنگه هرمز و حمله به کشتی‌ها در خلیج فارس، قیمت نفت به زیر ۱۰۰ دلار سقوط کرده و بنا بر گزارش رویترز، صادرات نفت ایران به صفر رسیده است. سنتکام نیز اعلام کرده نیروهای آمریکایی تاکنون مسیر ۱۳۰ کشتی تجاری را تغییر داده‌اند تا محاصره دریایی بنادر ایران حفظ شود. وزیر خزانه‌داری آمریکا می‌گوید این سیاست «انزوای اقتصادی» نتیجه داده و ارزش ریال را به پایین‌ترین سطح تاریخی رسانده است.

مقام‌های جمهوری اسلامی نیز تهدیدهای خود را افزایش داده‌اند. محسن رضایی گفته در صورت «خطای محاسباتی» آمریکا، تهران جبهه‌های جنگ را گسترش خواهد داد و «غافلگیری‌های تازه» خواهد داشت.

در سوی دیگر، اسرائیل نیز خود را برای دور تازه‌ای از جنگ آماده می‌کند. روزنامه «اسرائیل هیوم» گزارش داده ارتش اسرائیل علاوه بر هماهنگی نزدیک اطلاعاتی و عملیاتی با آمریکا، طرح‌هایی برای اقدام مستقل علیه جمهوری اسلامی آماده کرده است. هم‌زمان رسانه اسرائیلی «والا نیوز» از استقرار سه هزار نیروی آمریکایی در خاک اسرائیل خبر داده است.

ترامپ همچنین گفته جمهوری اسلامی در طرحی برای سرنگونی یک هواپیمای فلای‌دبی حامل مسافران اسرائیلی نقش داشته است. در بریتانیا نیز آمریکا ۱۲ بمب‌افکن خود را از پایگاه هوایی فیرفورد خارج کرده است.

این اقدامات می‌تواند بخشی از همان سیاست «تنش کنترل‌شده» تهران باشد؛ انجام حملات مستقیم یا نیابتی، بدون پذیرش رسمی مسئولیت. اما به نظر می‌رسد کنترل این بازی بیش از گذشته از دست جمهوری اسلامی خارج شده و همین حملات بخش بزرگ‌تری از جهان را علیه تهران متحد کرده است.

در یمن نیز فشار بر حوثی‌های مورد حمایت جمهوری اسلامی افزایش یافته است. نیروهای عضو پیمان دفاعی مکه، از جمله ارتش پاکستان، برای حمله گسترده به حوثی‌ها و بازپس‌گیری تنگه باب‌المندب آماده می‌شوند و حملات علیه این گروه افزایش یافته است. در عراق نیز گزارش‌هایی منتشر شده که آمریکا پس از خروج نیروهایش، محدودیت عملیات هوایی اسرائیل را برداشته و احتمال حملات تازه به گروه‌های مسلح مورد حمایت تهران افزایش یافته است.

حتی اهرم تنگه هرمز نیز دیگر کارایی سابق را ندارد. بر اساس داده‌های مؤسسه کپلر، در هفت روز گذشته به‌طور میانگین روزانه ۱۰.۳ میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز عبور کرده؛ رقمی معادل حدود ۷۶ درصد سطح پیش از جنگ ۴۰ روزه.

اکنون با نزدیک شدن انتخابات در آمریکا و اسرائیل، سپاه پاسداران با دو انتخاب پرخطر روبه‌روست: انتظار برای حمله احتمالی آمریکا و اسرائیل، یا دست زدن به یک حمله پیش‌دستانه برای بیرون آمدن از گوشه رینگ.

***