خبرنامه گویا ــ میعاد ملکی، مدیر پیشین دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا (OFAC)، میگوید جمهوری اسلامی با چاپ پول میتواند پرداخت حقوقها را مدتی ادامه دهد و فروپاشی مالی را به تعویق بیندازد؛ اما نمیتواند بنزین، تجهیزات و مواد حیاتی مورد نیاز پالایشگاهها را «چاپ» کند. به گفته او، چاپ ریال برای حکومت زمان میخرد، اما کمبود واقعی کالا و انرژی را برطرف نمیکند.
میتوان ریال چاپ کرد، اما بنزین نه
میعاد ملکی - حکومت میتواند برای جلوگیری از کاهش یا قطع حقوقها همچنان ریال چاپ کند، اما نمیتواند بنزین یا کاتالیستهای مورد نیاز پالایشگاهها را چاپ کند.
چاپ پول زمان میخرد، اما حقوقی که با ریالی پرداخت میشود که ارزش آن دائماً در حال آب شدن است، نمیتواند وارداتی را بخرد که دیگر وارد کشور نمیشود.
حکومت عملاً کاهش ارزش واقعی حقوقها را از طریق تورم انجام میدهد، اما نمیتواند با تورم باکهای خالی بنزین را پُر کند.
وزیر اقتصاد جمهوری اسلامی اذعان کرده است که تنها در فاصله اسفند تا اردیبهشت حدود ۱۰۰ هزار میلیارد تومان مستقیماً از بانک مرکزی قرض گرفته شده است. پایه پولی ۶۱.۵ درصد افزایش یافته، تورم به حدود ۹۰ درصد رسیده و تورم مواد غذایی دستکم ۱۳۴ درصد است.
چرا حکومت این مسیر را انتخاب میکند؟
ایرانیان دههها تورم بالا را تحمل کردهاند؛ هرچند نه در سطح کنونی. اما قطع شدن حقوق موضوع متفاوتی است: یک تاریخ مشترک، یک نارضایتی مشترک و یک مقصر آشکار.
پرداخت نشدن حقوقها میتواند به اعتصاب منجر شود.
***
ملکی در نوشتهای دیگر، با مقایسهای بسیار تند میان جمهوری اسلامی و داعش، به منابع مالی، ساختار حکومتی، سرکوب داخلی و حمایت جمهوری اسلامی از گروههای مسلح منطقهای پرداخت
«داعش با بانک مرکزی»
داعش را به یاد دارید؟
داعش برای پنج سال بر ۱۲ میلیون نفر حکومت کرد و مجموعاً حدود دو میلیارد دلار منابع مالی برای جنگ در اختیار داشت. جهان برای نابودی آن ائتلافی متشکل از حدود ۹۰ کشور تشکیل داد.
جمهوری اسلامی همین پروژه را ۴۷ سال است با درآمدی نزدیک به یک تریلیون دلار از نفت ادامه داده است؛ با سفارتخانه، کرسی سازمان ملل متحد، برنامه هستهای و بانک مرکزی.
دستکم ۱۶۳۹ نفر در سال ۲۰۲۵ اعدام شدند. در تابستان ۱۳۶۷ دستکم پنج هزار زندانی سیاسی اعدام شدند. حدود ۱۵۰۰ معترض در دو هفته در سال ۲۰۱۹ کشته شدند و در اعتراضات ژانویه نیز شمار کشتهشدگان به دهها هزار نفر رسید.
حکومت همزمان با کشتار غیرنظامیان، اینترنت سراسر کشور را برای نزدیک به دو ماه قطع کرد.
داعش از اعدامهای خود فیلم میگرفت. مبلغان جمهوری اسلامی مقابل کاخ سفید میایستند و مصاحبههای نمایشی برگزار میکنند.
«جمهوری اسلامی، داعش با یک بانک مرکزی و ۹۰ میلیون گروگان است؛ ۹۰ میلیون ایرانی که عمدتاً جوان و تحصیلکردهاند و جامعهای را تشکیل میدهند که از غربگراترین جوامع جهان بهشمار میرود.»
Do you remember ISIS? It ruled 12 million people for five years on a $2 billion war chest. The world built a 90-member coalition to erase it.
-- Miad Maleki (@miadmaleki) August 30, 2026
The Islamic Republic has run the same project for 47 years on a trillion dollars of oil; with embassies, a UN seat, a nuclear program... pic.twitter.com/amp6L5axHD
***
