مرضيه وفامهر: تحقير نشدم، عميق تر به آزادی فکر می کنم، روزآنلاين

فرشته قاضی
f.ghazi(at)roozonline.com

مرضيه وفامهر که روز سه شنبه از زندان آزاد شده، در مصاحبه با "روز" اعلام کرد "اين اتفاق باعث شد عميق تر و ريشه ای تر به مفهوم آزادی فکر کنم".

خانم وفامهر، بازيگر فيلم "تهران من حراج" و همسر ناصر تقوايی، کارگردان سرشناس ايرانی است که از ۸ تيرماه بازداشت و در زندان قرچک ورامين زندانی شد. او به خاطر بازی در فيلم "تهران من حراج" محاکمه و به يک سال حبس تعزيری و ۹۰ ضربه شلاق محکوم شد.

حکمی که در دادگاه تجديد نظر تغيير يافت و منجر به آزادی اين هنرمند شد.

خانم وفامهر درباره حکم قطعی صادر شده برای او و آزادی اش به "روز" ميگويد: دادگاه تجديد نظر حکم دادگاه بدوی را نقض کرد. حکم قطعی که صادر کردند سه ماه و يک روز زندان بود و يک ميليون و دويست هزار تومان جريمه که بدل از شلاق بود. يعنی شلاق به جريمه نقدی تبديل شد و ۸ آبان هم دقيقا ۴ ماه می شد که بازداشت بودم؛ در اصل بيشتر از محکوميتی که برای من صادر کردند در بازداشت بودم.

او می افزايد: من از ۸ تير در بازداشت موقت بودم و به لحاظ قانونی، بازداشت موقت، امری غير قانونی است مگر اينکه جرم خيلی سنگين و جرايمی مانند قتل و جنايت باشد يا نياز به تحقيقات باشد اما به هر حال من ۴ ماه بازداشت موقت بودم و به هيچ وجه هم در اين مدت قبول نکردند که قرار بازداشت به قرار وثيقه تبديل شود و با صدور حکم قطعی در دادگاه تجديد نظر و پايان دوران محکوميت آزاد شدم و حتی چند روزی هم بيشتر در زندان بودم.

از خانم وفامهر می پرسم آيا زمانی که بازی در فيلم "تهران من حراج" را پذيرفت فکر ميکرد روزی به خاطر بازی در اين فيلم بازداشت و حتی به شلاق محکوم شود؟ او می گويد: گاهی برای کارهای خيلی کوچکتر هم اتفاقات عجيب و غريبی می افتد که هرگز آدم متصور نيست. اما من وقتی کار ميکنم به حقيقت کار فکر ميکنم و خودم را موظف ميدانم در کاری که انجام ميدهم دروغی نباشد، وقتی سناريويی را می پذيرم تلاش ميکنم سناريويی باشد که حداقل به حقيقت جامعه نزديک باشد و در اين داستان هم دروغی نبود.

اين بازيگر سينما می افزايد: اما واقعيت اين است که هر گز فکر نميکردم چنين اتفاقی بيفتد ولی به هر حال اين اتفاق و اين تجربه باعث شد خيلی عميق تر و ريشه ای تر به کلمه ازادی فکر کنم، کلمه که نه به مفهوم "آزادی" عميق تر فکر کنم.

از اين هنرمند درباره حکم دادگاه بدوی می پرسم. يک سال حبس و ۹۰ ضربه شلاق؛ خانم وفامهر وقتی شنيديد برايتان ۹۰ ضربه شلاق داده اند چه؟ آن موقع چه فکری ميکرديد؟ پاسخ ميدهد: اول از آقای تقوايی شنيدم و بعد در دادگاه به من ابلاغ شد. من آدمی هستم که تجربه های زندگی را با جان و دل پذيرا هستم فکر کردم خيلی آدم ها تاوان های سخت تر از اين داده اند من هم يکی از انها هستم. به خاطرحکم شلاق احساس تحقير نکردم حس ميکردم رفتارهايی که می شود برای اين است که احساس حقارت کنم اما من تحقير نشدم احساس غرور هم نکردم، واقعيت اين است که اين مدت گويی در يک خلا بودم بيشتر سعی ميکردم آدم های ديگری را که آنجا بودند بفهمم و شرايط اين آدم ها را که زندانی بودند درک کنم؛کمتر به خودم فکر ميکردم.

خانم وفامهر می افزايد: فقط فکر ميکردم هيچ چيزی نمی تواند برای من بد باشد چون باور داشتم کار غير قانونی و غير شرعی نکرده ام. من هنرمند بودم و در فيلمی که مجوز قانونی داشته بازی کرده ام. من شرعيات را می شناسم و موارد قانونی را نيز ميدانم هيچ کار خلافی نکرده بودم و مطمئن بودم که فيلم مجوز داشته حالا اينکه مجوز را چطور پيدا نميکردند که توی پرونده بگذارند جای سئوال است.

از خانم وفامهر درباره شرايط اش در زندان قرچک ورامين نيز می پرسم؛ زندانی که ماهها پيش با انتقال زندانيان سياسی زن به آن، شرايط وخيم زندانيانش رسانه ای شد. او تنها می گويد: من هم در شرايطی بودم که ساير زندانيان و آدم های آنجا بودند و فرقی با آنها نداشتم.

او سپس می گويد: دلم ميخواهد از همه کسانی که اين مدت تلاش کردند و کمک کردند تشکر کنم الان شرايط ذهنی درستی ندارم و گويی از کابوسی به کابوسی ديگر پرت می شوم ولی از همه بخصوص همکاران هنرمند که پی گيری کردند، دادگاه امدند و هر کسی که به هر شکلی تلاش کرد تشکر ميکنم. از آقای مجيد ناظمی، وکيلم و همچنين آقای ناصر تقوايی که خيلی تلاش کردند و زحمت کشيدند.اميدوارم به زودی بتوانم به نحوی شايسته از همه تشکر و قدردانی کنم.

فيلم "تهران من، حراج" ساخته گراناز موسوی، فيلمساز ايرانی مقيم استراليا است و آقای تقوايی پيش از اين به "روز" گفته بود که خانم موسوی اين فيلم را به عنوان پايان نامه خود ساخته است.

اين فيلم دختر هنرمندی را به تصوير می کشد که در يک پارتی با يک پسر جوان ايرانی که ساکن استراليا است آشنا می شود و در تلاش است به اتفاق او از ايران برود.

عوامل ديگر اين فيلم که بازداشت شده بودند به گفته اقای تقوايی بعد از يک روز آزاد شدند اما خانم وفامهر سه ماه نيم در زندان ماندو به زندان و شلاق محکوم شد.

آقای تقوايی در واکنش به حکم صادره، با نادر و عجيب خواندن اين حکم، به "روز" گفته بود: اين حکمی است که برای اولين بار در تاريخ سينما برای يک بازيگر و به دليل بازی در يک فيلم صادر شده و اتفاق عجيب و نادری است. سراغ ندارم در جايی چنين مساله ای برای يک بازيگر پيش آمده باشد و در تاريخ ايران و جهان تا جايی که اطلاع دارم بی سابقه است.

اين حکم به هر حال در دادگاه تجديد نظر نقض و خانم وفامهر آزاد شد.