خبرنامه گویا

خانم جودیت باتلر استادی است با سابقه‌ای طولانی در حوزه فلسفه، نظریه انتقادی و فمینیسم رادیکال، که در عین حال در سیاست فعال بوده و مواضعش در برخی موارد بسیار بحث‌برانگیز و جنجالی است. او سابقه‌ای روشن در ابراز حمایت از حماس و برخی گروه‌های دیگر که برخی آن‌ها را تروریستی می‌دانند دارد، از جمله پس از حملات تروریستی حماس علیه اسرائیل در تاریخ ۷ اکتبر ۲۰۲۳. او در جریان این حملات، اقدامات حماس را تحت عنوان «مقاومت مسلحانه» توصیف کرده و رسماً از آن‌ها حمایت خود را اعلام کرده است.[i] همچنین، باتلر عملیات نظامی اسرائیل علیه حماس را به‌شکل رسمی نسل‌کشی معرفی و محکوم کرده است. این مواضع او، حتی در میان جریان‌های چپ و فعالان صلح نیز بحث‌های گسترده‌ای به راه انداخته است.

از نظر مشرب سیاسی و فکری، باتلر در سنت چپ‌گرایی رادیکال قرار می‌گیرد، اما این به معنای مارکسیست کلاسیک یا چپ لیبرال نیست. او بیشتر در حوزه نظریه‌های پساساختارگرایی، نظریه انتقادی، فمینیسم رادیکال و اندیشه‌های ضدسرمایه‌داری فعال است و نام او در این زمینه‌ها به‌طور گسترده شناخته شده است. باتلر تأکید زیادی بر مفاهیمی چون کرامت انسانی، آسیب‌پذیری بدن‌ها، قدرت و خشونت، و مسئولیت اخلاقی روشنفکران دارد و تلاش می‌کند از منظر اخلاق و فلسفه به تحلیل سیاست و قدرت بپردازد.

از نظر موقعیت دانشگاهی، باتلر استاد کرسی «مکسین الیوت» در ادبیات تطبیقی در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی است[ii] و همچنین کرسی «هانا آرنت» و استاد فلسفه در مدرسه تحصیلات تکمیلی اروپا را بر عهده دارد.[iii] این موقعیت‌ها نشان‌دهنده جایگاه برجسته او در فلسفه و نظریه انتقادی است.

باتلر عضو شورای مشورتی دانشگاهی سازمان «صدای یهودیان برای صلح» نیز هست؛ این سازمان، یهودی و ضد اسرائیل شناخته می‌شود و از منتقدان سیاست‌های دولت اسرائیل است.[iv] او همچنین از رهبران جنبش تحریم، عدم سرمایه‌گذاری و تحریم‌ها محسوب می‌شود و از کارزار آمریکایی تحریم دانشگاهی و فرهنگی اسرائیل حمایت کرده است؛ کارزاری که خواستار «تحریم کامل اسرائیل، هم در عرصه دانشگاهی و هم اقتصادی» است[v].

مواضع باتلر در طول دهه‌های گذشته بارها جنجال‌آفرین بوده است:

در سال ۲۰۰۳، او لارنس سامرز، رئیس وقت دانشگاه هاروارد، را به دلیل آن‌که جنبش «عدم سرمایه‌گذاری از اسرائیل» را یهودستیزانه خوانده بود، محکوم کر.[vi]

در سپتامبر ۲۰۱۲، در جریان سخنرانی در موزه یهودیان برلین، از تحریم اسرائیل حمایت کرد.[vii]

در سال ۲۰۱۳، در برکلی کالج، جنبش تحریم، عدم سرمایه‌گذاری و تحریم‌ها را ترویج داد و در مراسمی که توسط «دانشجویان برای عدالت در فلسطین» برگزار شده بود شرکت کرد. او همچنین یکی از فعالان هفته آپارتاید اسرائیل است.

به طور خلاصه، جودیت باتلر هم یک متفکر برجسته فلسفه و نظریه انتقادی است و هم یک فعال سیاسی چپ‌گرای رادیکال با مواضع روشن در حمایت از گروه‌ها و حرکت‌هایی که منتقد سیاست‌های اسرائیل هستند و در مواردی با تروریسم مرتبط دانسته می‌شوند. مواضع او در خصوص حماس و جنگ ۷ اکتبر ۲۰۲۳ نمونه بارز چنین گرایشی است.

این خانم پروفسور برجسته تاکنون در برابر کشتار گسترده مردم ستمدیده و بی‌دفاع ایران سکوت کرده است. در نامه‌ای که به ایمیل ایشان در دانشگاه برکلی ارسال شد، از او درخواست شد که صدای مردم ایران باشد. متن زیر به زبانی تهیه شده است که خود ایشان به آن باور دارد و استفاده می‌کند.

این یک آزمون مهم است تا مشخص شود آیا این هوادار حماس و فلسطین که شهرت جهانی در عرصه دانشگاهی دارد، می‌تواند فراتر از نقاب ایدئولوژیک خود، صدای مردم ایران باشد یا خیر. این فرصت مناسبی است تا افرادی که در سازماندهی تظاهرات حامی فلسطین و حماس نقش برجسته‌ای دارند، بتوانند نشان دهند آیا حاضرند کمی عمیق‌تر و مستقل‌تر فکر کنند یا نه.

کانادا، ۱۲ فوریه ۲۰۲۶

سرکار خانم پروفسور جودیت باتلر

استاد محترم فلسفه و نظریه انتقادی

با درود و احترام،

آثار و اندیشه‌های شما درباره عدالت، قدرت، خشونت، و مسئولیت اخلاقی روشنفکران، مورد توجه نسل‌های بسیاری در سراسر جهان بوده است. تأکید شما بر کرامت انسانی، آسیب‌پذیری‌ها، و ضرورت ایستادن در کنار ستمدیدگان، جایگاهی ممتاز در گفتمان معاصر عدالت‌خواهانه دارد.