صفدر آصفی - نویسنده و تحلیلگر
چرا معتقدم ترس از واژهٔ «جنگ» بهتنهایی برای قضاوت در باب هزینههای جانی آن کفایت نمیکند و عمیقاً باور دارم رژیم جمهوریاسلامی حتی از جنگ هم کشندهتر است؟ در ادامه به اتکای آمار - آنهم آمار خود رژیم - استدلالم را توضیح میدهم.
بر اساس آمار اعلامشدهٔ رژیم - که میدانیم دروغ و برآوردی کمتر از حدواقع است - در روزهای هجدهم و نوزدهم دیماه، ۳،۱۱۷ نفر از هموطنانمان، ظرف ۴۸ ساعت کشته شدهاند؛ این یعنی به فرض درست بودن ادعای رژیم دربارهٔ تعداد کشتهشدگان، هر ساعت، حدود ۶۵ نفر به قتل رسیدهاند.
در مقابل، طبق آمار رسمی جمهوریاسلامی، در طول جنگ ۴۰ روزه ۱،۴۶۰ غیرنظامی کشته شدهاند؛ یعنی هر ساعت حدود ۱٫۵ نفر جانشان را از دست دادهاند.
حالا احتمال کشته شدن در این دو بازه - یکی بازهٔ دو روزهٔ صلح، و دیگری بازهٔ چهلروزهٔ جنگ - را باهم مقایسه کنیم.
تخمینها از تعداد شرکتکنندگان در تظاهرات دو روز دیماه، بین ۱۰ تا ۳۰ میلیون نفر متغیرند. ما برای احتیاط، عدد میانهٔ این رقم یعنی ۱۵ میلیون نفر را در نظر میگیرم. در این صورت، از میان ۱۵ میلیون نفر، به ادعای رژیم ۳،۱۱۷ نفر کشته شدند؛ یعنی از هر ۴ هزار و ۸۰۰ نفر، حدود ۱ نفر جانش را از دست داده است.
از سوی دیگر، در جنگ ۴۰ روزه - اگر جمعیت ایران را ۸۰ میلیونی بدانیم - به ادعای رژیم ۱،۴۶۰ غیرنظامی کشته شدند؛ یعنی از هر ۵۵ هزار نفر، فقط حدود ۱ نفر جان باختهاند.
بر اساس این مفروضات، احتمال کشته شدن یک معترض در تظاهرات دو روزهٔ دیماه بیش از ۱۱ برابر احتمال کشته شدن یک شهروند ایرانی در طول جنگی تمامعیار و ۴۰ روزه بوده است!
طبعاً این یادداشت نمیخواهد بگوید که جنگ پدیدهٔ خوبی است، بلکه قصدش این است که ادعایی رایج را به چالش بکشد: اینکه صرفِ نبودن جنگ در ایرانِ تحت لوای جمهوریاسلامی، لزوماً مترادف با هزینهٔ جانی کمتر است. (ضمناً فراموش نکنیم که همین حالا که جمهوری اسلامی بر سر کار است هم اعدام معترضان و مخالفان رژیم را ادامه میدهد و رسماً آن را اعلام میکند).
دستکم در این دو رویداد مشخص، تلفات و ریسک مرگ در سرکوب داخلی - تازه با توجه به آمار غیرقابلاتکای رژیم - از تلفات و ریسک مرگ ثبتشده در جنگ ۴۰ روزه بسیار بیشتر بوده است!
نکتهٔ تکمیلی مهم: ما میدانیم تعداد کشتهشدگان دیماه بسیار بیشتر از ادعای رژیم است و احتمالاً طی فقط تظاهرات دو روزهٔ دی، بیش از ۴۰ هزار نفر از هموطنانمان توسط رژیم قتلعام شدهاند. ضمناً میدانیم ساعات فعال تظاهرات دو روز ۱۸ و ۱۹ دیماه، کمتر از ۴۸ ساعت بوده است و چنین حجم عظیمی از کشتار، فقط در بازهای ۸ تا ۱۲ ساعته، رقم خوردهاند و نه طی ۴۸ ساعت کامل.
بهعلاوه میدانیم آمار رژیم در مورد تلفات جنگ هم احتمالاً غلط است و چهبسا علاوه بر شهروندان غیرنظامی، نظامیان و عوامل امنیتی خود رژیم را هم در برمیگیرد؛ بااینهمه در این یا داشت برای مستحکمتر کردن استدلال، آمار رژیم مدنظر قرار داده شده است.
بله، حتی در صورت باور کردن آمار دروغین رژیم هم، جمهوریاسلامی کشندهتر از جنگ است.
خبرنامه گویا: این یادداشت بیانگر دیدگاه نویسنده درباره مقایسه هزینههای انسانی جنگ و سرکوب سیاسی است. آمار و برآوردهای مربوط به شمار کشتهشدگان اعتراضات سراسری در منابع مختلف متفاوت است. گزارشها و برآوردها شمار جانباختگان اعتراضات دیماه را از حدود ۸ هزار تا بیش از ۳۰ هزار نفر ذکر کردهاند.
