Tuesday, May 17, 2022

صفحه نخست » "شورش گرسنگان" یا زمینه‌هایی برای انقلاب اجتماعی؟ نیکروز اعظمی

Nikrooz_Azami_3.jpg

هیچ جامعه، چه در شکل اولیه چه در شکل شبه و چه در شکل تکامل یافته‌اش، مصون از تحولات اجتماعی نیست. بقول ضرب المثل ایرانی "دیر و زود دارد سوخت و سوز" ندارد. مهمترین مسئله که منجر به انقلاب اجتماعی یا همان دگرگونی‌های اجتماعی می‌شود تلمبار شدن ارزشها و رفتارهای تکرار شده اجتماعی است که در برهه‌ای از زمان نسل‌های جدید میل به تکرار آنها ندارند و در پی ارزشهای جدید متناسب با امیال و اهداف خود ره می‌سپارند. اصولاً تحول اجتماعی در یک جامعه معنایش اینست که نسل‌های جدید پس افتادگی جامعه را در عمل نقب می‌زنند و پی مناسبات جدید اجتماعی را می‌ریزند. اگر از این منظر به تحولات اجتماعی نگریسته شود آنوقت بهتر می‌توان رویدادهای اعتراضات اخیر را در ایران مورد ارزیابی قرار داد.

واقعیت اینست که "انقلاب" ۵۷ چه پیش از شکل گیری نخستینش و چه پس از آن و در آغاز برپایی جمهوری اسلامی با اعتراضات بخشی از مردم و جامعه روبرو بوده است؛ تظاهرات مردم در اقصی نقاط کشور از جمله در تهران با شعار "بختیار بختیار سنگر تو نگهدار" و "برادر هموطن به کشور آتش نزن" و همچنین تظاهرات گسترده زنان در مخالفت از حجاب اجباری نمونه درخشانی از رفتار مدنی مردمی بود که نمی‌خواستند بر روند مدرنیزاسیون جامعه خلل وارد آید. چنین اعتراضاتی هیچگاه در جامعه جمهوری اسلامی متوقف نشد و در چهارگوشه مملکت پژواک داشت. هر چقدر ناتوانی جمهوری اسلامی در راه پیشرفت جامعه و رفاه مردم بیشتر معلوم می‌گشت و در عرصه و افکار عمومی آشکارتر می‌شد بهمان میزان پایگاه اجتماعی‌اش تنگ تر و تنگ تر شده و در محاصره مدنی گسترده تر قرار می‌گرفت. مطالبات و اعتراضات امروز نسل جوان ایران گره خورده با مطالبات و اعتراضات که در دوره کوتاه نخست وزیری بختیار و پس از تأسیس جامعه جمهوری اسلامی آشکار شده بود.

مطالبات نسل امروز ایران هیچ سنخیتی با امیال و اهداف نظام اسلامی و نظام اسلامی "معتدل" ندارد. حکومت‌های دینی یا حکومت‌های ایدئولوژیکی؛ چه از نوع معتدل و چه غیر معتدل، دیگر مشکل است که بتواند بر زمین یک قلمرو فرهنگی و سیاسی بنشیند و تثبیت گردد. بنابراین راه استقرار آزادی و جامعه دموکراتیک هر روز بیش از پیش هموار می‌گردد. مضمون شعارهای معترضان ایرانی در شهرهای ایران، به این امر گواهی می‌دهد. و این امر بخشاً مربوط است به امر معیشتی و رفاهی، که جمهوری اسلامی از جامعه و مردم دریغ داشته است. میان تحقق و تأمین رفاه همگانی و استقرار آزادی، اولی متأخر و بدون استقرار دومی محال است. اگر اینطور باشد که میگوییم پس اعتراضات اخیر "شورش گرسنگان" نیست بلکه زمینه‌های تحول مدنی ست که لاجرم باید به انقلاب اجتماعی منجر شود و با برانداختن شبه جامعه جمهوری اسلامی، جامعه‌ای آزاد و دموکرات ایجاد کند.

نیکروز اعظمی



تنها با حمایت شما خبرنامه گویا خواهد توانست به ارائه محتوای خبری بی‌طرفانه خود ادامه دهد
Copyright© 1998 - 2022 Gooya.com - سردبیر خبرنامه: info@gooya.com تبلیغات: advertisement@gooya.com Cookie Policy