جمهوری اسلامی نسبت به تلاشهای ترامپ برای آغاز مذاکرات صلح با آمریکا بدبین است و آن را احتمالاً یک فریب دیگر میداند
باراک راوید، اکسیوس - ویرایش و ترجمه خبرنامه گویا
مقامهای جمهوری اسلامی به کشورهایی که در حال میانجیگری میان تهران و واشینگتن هستند گفتهاند که در دو دور قبلی مذاکرات «فریب خوردهاند» و این بار نمیخواهند دوباره غافلگیر شوند. به گفته یک منبع آگاه از این گفتوگوها، پیام تهران به میانجیها این بوده است: «دو بار از ترامپ ضربه خوردیم، دیگر نمیخواهیم دوباره فریب بخوریم.»
فشار برای مذاکره حضوری در اسلامآباد
ایالات متحده در حال تلاش است تا گفتوگوهای مستقیم با ایران هرچه زودتر، احتمالاً از روز پنجشنبه در اسلامآباد پاکستان، برگزار شود.
اما بیاعتمادی تهران به این دلیل است که در دو دور قبلی مذاکرات نیز، در حالی که واشینگتن از توافق سخن میگفت، حملات غافلگیرکننده و سنگینی علیه جمهوری اسلامی انجام شد.
سابقه حمله در آستانه مذاکرات
در ژوئن گذشته، اسرائیل با حمایت ترامپ تنها چند روز پیش از دور جدید مذاکرات هستهای به ایران حمله کرد.
سه هفته پیش نیز ایران و آمریکا در ژنو به توافقی اولیه برای ادامه گفتوگوها رسیدند، اما تنها دو روز بعد آمریکا و اسرائیل حملات نظامی جدیدی را آغاز کردند.
بدبینی تهران به دلیل تحرکات نظامی آمریکا
به گفته منابع آگاه، مقامهای جمهوری اسلامی به میانجیها پاکستان، مصر و ترکیه گفتهاند که استقرار گسترده نیروهای آمریکایی در منطقه و تصمیم ترامپ برای اعزام نیروهای بیشتر، این تصور را تقویت کرده که پیشنهاد مذاکره ممکن است تنها پوششی برای عملیات نظامی باشد.
در مقابل، مقامهای دولت ترامپ میگویند افزایش نیروها به معنای مذاکره از موضع قدرت است، نه فریب.
یکی از مشاوران ترامپ گفته است:
«ترامپ یک دستش برای توافق باز است و دست دیگرش مشت شده و آماده ضربه.»
کاخ سفید همچنین برای نشان دادن جدیت خود پیامهایی به تهران فرستاده و حتی احتمال حضور جیدی ونس معاون رئیسجمهور در مذاکرات را مطرح کرده است.
به گفته دو منبع، استیو ویتکاف پیشنهاد داده ونس در مذاکرات شرکت کند، چون ایرانیها او را چهرهای تندرو نمیدانند.
ادعای ترامپ درباره «هدیه» ایران
ترامپ روز سهشنبه در جمع خبرنگاران از یک اقدام «غیرمنتظره» از سوی ایران سخن گفت.
او بدون ارائه جزئیات اعلام کرد که ایران «هدیهای بزرگ» داده که به نفت و گاز و جریان عبور در تنگه هرمز مربوط است.
ترامپ گفت این موضوع نشان میدهد آمریکا با «افراد درست» در تهران در تماس است.
مذاکره و فشار نظامی به طور همزمان
با این حال، مقامهای آمریکایی و اسرائیلی میگویند کاخ سفید همزمان در حال آمادهسازی گزینههای دیپلماتیک و نظامی است.
به گفته این منابع، حتی اگر مذاکرات آغاز شود، ممکن است جنگ دو تا سه هفته دیگر ادامه یابد.
یک مقام کاخ سفید گفته ترامپ به وزیر دفاع دستور داده فشار نظامی بر ایران حفظ شود.
پیت هگست نیز به خبرنگاران گفت: «ما با بمب مذاکره میکنیم.»
ادامه اعزام نیرو به خاورمیانه
دستورهای پنتاگون درباره عملیات نظامی تغییری نکرده و نیروهای بیشتری در حال اعزام به منطقه هستند، از جمله:
- چندین اسکادران جنگنده
- هزاران نیروی جدید
- یک یگان اعزامی تفنگداران دریایی
- و استقرار بخشی از لشکر ۸۲ هوابرد آمریکا
یک مقام کاخ سفید گفته عملیات زمینی یکی از گزینههاست، اما هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده است.
طرح ۱۵بندی آمریکا روی میز
به گفته منابع، آمریکا از طریق میانجیها یک طرح ۱۵بندی به ایران ارائه کرده است.
این طرح شامل موارد زیر است:
- پایان جنگ
- بازگشایی تنگه هرمز
- کاهش یا لغو تحریمها
- محدودیت در برنامه هستهای
- محدودیت در برنامه موشکی
- کاهش حمایت از نیروهای نیابتی
واشینگتن میخواهد این طرح به صورت یک بسته کامل در مذاکرات حضوری در پاکستان بررسی شود.
با این حال هنوز برگزاری این نشست قطعی نشده است.
جمعبندی
به گفته مقامهای آمریکایی، اولویت ایران توقف بمباران و رسیدن به آتشبس است،
در حالی که واشینگتن میخواهد ببیند آیا تهران حاضر است امتیازهایی بدهد که در مذاکرات قبلی نپذیرفته بود.
هر دو طرف هنوز به یاد دارند که مذاکرات قبلی چگونه پایان یافت.
