آنچه که اکنون در منطقه خاورمیانه، بهویژه در میهن ما میگذرد، یک شرمساری تاریخی برای بشریت امروز است.
البته این تنها خاورمیانه نیست که برای بشریت امروز موجبات یک سرافکندگی تاریخی را فراهم کرده، بلکه آنچه در یمن، سودان، اوکراین، برمه، لیبی، افغانستان، ایران، سوریه، منطقه قرهباغ و اینجا و آنجای جهان از جنگ و کشتار و آوارگی میگذرد، بر این شرمساری مهر تأیید میزند.
کنوانسیون ژنو و پروتکلهای الحاقی آن، بمباران مناطق غیرنظامی و بیمارستانها را اکیداً ممنوع کرده است.
کنوانسیون ژنو هرگونه بدرفتاری با اسیران جنگی و گروگانها و سربازان زخمی و زنان و کودکان را که هیچ نقشی در جنگ ندارند، منع کرده است.
بر اساس ماده پنجاهم پروتکل اول کنوانسیون ژنو که به سال ۱۹۷۷ تصویب شده، غیرنظامیان چه بهصورت فردی یا گروهی نباید هدف هیچگونه تهدید یا حمله نظامی قرار گیرند.
ماده پنجاهویک همین پروتکل، حمله به غیرنظامیان را تحت عنوان «اقدامی تلافیجویانه» ممنوع کرده است.
بر اساس ماده پنجاهوچهارم کنوانسیون ژنو، باید نیازهای اساسی مردم غیرنظامی در مناطق جنگی -- از قبیل آب و برق و غذا و دارو و دیگر خدمات زیستی -- بدون هیچ پیششرطی فراهم شود.
همچنین حملات نظامی فقط باید محدود به اهداف نظامی باشد و از بین بردن اموال و امکاناتی که برای زندگی غیرنظامیان ضروری است، ممنوع است.
رفتارهای غیرانسانی علیه افراد غیرنظامی و مجروحان و اسیران جنگی، و نیز غارت داراییهای آنان و تخریب شهرها و روستاها و اهداف غیرنظامی، در زمره جنایات جنگی محسوب شده و مرتکبان چنین جنایاتی باید محاکمه شوند.
چنین به نظر میرسد که آدمکشی و کشتار و ویرانی سرِ بازایستادن ندارد و طرفین درگیر به همه معیارهای اخلاقی و دینی و قانونی پشت پا میزنند.
از آنجا که جنگ یک درگیری مسلحانه ارادی بین جوامع سیاسی است، میتوان آن را نوعی خشونت سیاسی تلقی کرد؛ هرچند برخی از پژوهشگران جنگ را غیرقابل اجتناب و جزئی جداییناپذیر از فرهنگ انسانی میدانند، اما دیگران بر این باورند که چنین نیست و جنگ تنها در شرایط اجتماعی، فرهنگی یا زیستمحیطی خاصی گریزناپذیر است.
یک پژوهشگر جنگ به نام کانوی هندرسن میگوید:
بین سالهای ۳۵۰۰ پیش از میلاد تا اواخر سده بیستم میلادی، حدوداً چهارده هزار و پانصد جنگ بین انسانها رخ داده و سه و نیم میلیارد انسان جان خود را از دست دادهاند.
همچنین گفته میشود که در تاریخ حیات بشر تنها سیصد سال در صلح گذشته است.
آقای ویلی برانت، صدراعظم پیشین آلمان، میگفت:
اگر بمبهای موجود در زرادخانههای جهان را بین میلیاردها انسان روی زمین تقسیم کنیم، سهم هر یک از افراد بشر از بمب بیشتر از سهم نانی خواهد بود که به او میرسد.
ویکتور هوگو هم میگفت:
شش هزار سال است که مردم جهان به آدمکشی مشغولاند، در این مدت خداوند عالم بیهوده وقت خود را به پدید آوردن گلها و ستارگان تلف میکند. دیری است که فرحبخشترین موسیقی ملل، شیپور جنگ است.
گیله مرد (حسن رجبنژاد)

















